Tilray Sirius (Cannabis flos Tilray): rodowód po chemdawgu i kariofilen ze spisu

Czym jest Tilray Sirius i co o jej pochodzeniu mówią zebrane zapisy?

Tilray Sirius to pozycja suszu konopnego wytwórcy Tilray, obecna w polskim spisie aptecznym jako jeden wpis. Zebrane źródła podają jej rodowód zgodnie: chemdawg skrzyżowany z alien tech. Poza rodowodem i przypisaniem terpenu wiodącego zapisów o tej pozycji jest niewiele, i to jest właściwa odpowiedź, a nie luka do wypełnienia.

Rodowód stoi w trzech miejscach naraz. Serwis weedstrain.com podaje przy tej nazwie handlowej wprost parę rodzicielską chemdawg z alien tech. Wiki medbud.wiki prowadzi dla tego wytwórcy osobną stronę odmiany. Katalog Leafly opisuje natomiast odmianę alien dawg z adnotacją, że Tilray sprzedaje ją pod własną nazwą handlową Sirius. Trzeci zapis jako jedyny tłumaczy, skąd bierze się rozjazd nazw między katalogami, i jako jedyny nie ma odpowiednika w polskim rejestrze produktów leczniczych.

W spisie, z którego ten klaster bierze skład apteczny, nazwa handlowa Sirius pojawia się dwa razy: raz przy wytwórcy S-LAB, raz z przedrostkiem wytwórcy jako Tilray Sirius. Projekt prowadzi te dwie pozycje jako osobne wpisy i tak je opisuje. Ten tekst dotyczy wyłącznie pozycji Tilray. Czy za obiema stoi ten sam materiał roślinny, zapisy nie rozstrzygają: jedna ma w grafie rodowodów zapisanych rodziców, druga nie ma ich wcale, a żadne z zebranych źródeł nie stawia między nimi znaku równości ani go nie przekreśla. Pozycję drugiego wytwórcy opisuje w tym klastrze osobny wpis.

Którzy wytwórcy dostarczają tę odmianę do polskich aptek?

Jeden. W spisie aptecznym, na którym stoi ten klaster, pozycja Tilray Sirius występuje raz i pochodzi od Tilray, wytwórcy prowadzącego w polskich aptekach czternaście odmian. Drugiej wersji tej samej pozycji spis nie notuje, więc nie ma tu czego zestawiać między wytwórcami. Tabela poniżej pokazuje, co o tej pozycji niesie każdy z zapisów osobno.

Dwa zera w środkowej części tabeli znaczą dokładnie tyle, ile mówią. Skład terpenowy tej pozycji nie jest publicznie udokumentowany: obie bazy, z których ten klaster bierze profile, nie mają pod tą nazwą ani jednego wpisu, a jedynym śladem pozostaje przypisanie terpenu wiodącego w spisie aptecznym. Takie przypisanie mówi, co redakcja spisu uznała za nutę pierwszą, i nie zastępuje wyniku analizy próbki. Wypisanie tu listy terpenów oznaczałoby przeniesienie na tę pozycję liczb zebranych pod innym wpisem, więc żadnej listy tu nie ma.

Liczba wytwórców przy jednej nazwie zmienia się zresztą w czasie i nie jest cechą odmiany. Pozwolenie na dopuszczenie surowca wydaje się na czas oznaczony, wytwórca bywa zmieniany razem z dostawcą materiału, a hurtownia potrafi stać pusta tygodniami bez żadnego formalnego ruchu. Dlatego stan asortymentu trzymamy w jednym miejscu, a nie w każdym wpisie o odmianie: aktualną listę prowadzi zbiorcze zestawienie dostępnych odmian. Pozostałe pozycje tego samego wytwórcy zbiera osobny wpis o Tilray.

Jak pachnie i smakuje Tilray Sirius?

Źródłowy opis wymienia dla tej pozycji cztery nuty: kamforową, korzenną, pieprzową oraz sosnową. Podaje je jedno źródło, to samo, które prowadzi dla niej skład profilu, więc jest to relacja pojedynczego serwisu, a nie wynik badania organoleptycznego prowadzonego według ogłoszonego protokołu. Drugie źródło nie notuje tu ani zapachu, ani smaku.

Skład profilu opisany przy tej pozycji obejmuje osiem związków: kariofilen, mircen, nerolidol, limonen, humulen, pinen, linalol oraz bisabolol. Najwyższy udział przypisano kariofilenowi, co zgadza się z terpenem wiodącym ze spisu aptecznego. Udziałów nie zapisujemy liczbami, bo źródło podaje je bez mianownika.

Kariofilen odpowiada za nutę pieprzną i korzenną. Ten sam związek daje ostrość pieprzowi czarnemu, występuje w goździkach oraz w chmielu, i to on stoi za wrażeniem, które opisy handlowe nazywają zwykle drzewnym albo ziemistym. Dwie z czterech notowanych nut idą więc w tę samą stronę co pierwszy związek w składzie.

Opisy zapachu w polskich zestawieniach odmian są etykietami redakcyjnymi, nie wynikiem badania organoleptycznego prowadzonego według ogłoszonego protokołu. Dwa serwisy potrafią przypisać tej samej pozycji rejestrowej zupełnie inne przymiotniki, bo każdy układa własną listę dopuszczalnych określeń i sam decyduje, ile ich stawia. Do tego zapach zależy od serii oraz od tego, jak długo susz leżał i w czym leżał, bo terpeny są lotne i ubywa ich z czasem. Kto oczekuje po nazwie odmiany powtarzalnego zapachu, oczekuje od materiału roślinnego więcej, niż ten materiał daje.

Po jakim czasie ta odmiana zaczyna działać i jak długo utrzymuje się efekt?

Rozstrzyga o tym droga podania, a nie to, że w nazwie stoi akurat ta pozycja. Dla samego Tilray Sirius nikt nie zmierzył ani początku działania, ani czasu jego trwania. To, co da się podać uczciwie, dotyczy sposobu przyjęcia surowca i jest takie samo dla całej grupy.

Droga podania rozstrzyga o przebiegu bardziej niż sama odmiana. Po waporyzacji substancja przechodzi z płuc do krwi niemal natychmiast, więc pierwsze odczucia pojawiają się po kilku minutach, nasilenie rośnie jeszcze przez kilkanaście do trzydziestu minut, a całość mija w ciągu dwóch do czterech godzin. Po połknięciu surowiec pokonuje najpierw jelito i wątrobę, więc na pierwsze odczucia czeka się od pół godziny do dwóch, a epizod ciągnie się sześć, niekiedy osiem godzin. Stąd bierze się najczęstsza pomyłka przy podaniu doustnym: kto uzna po trzydziestu minutach, że nic się nie dzieje, i dobierze porcję, dostanie obie dawki naraz. Powyższe przedziały opisują drogę podania, nie tę odmianę; badania farmakokinetycznego dla pojedynczego kultywaru nie opublikowano.

Przy tej pozycji nie ma nawet materiału na ostrożne przypuszczenie. Skoro nie stoi za nią ani opublikowany skład, ani własny pomiar, samo przypisanie terpenu wiodącego ze spisu nie pozwala zgadywać, czy przebieg odbiega od powyższego w którąkolwiek stronę.

Co wykazano, a czego nie wykazano o działaniu tej odmiany?

Nic nie wykazano dla samej odmiany. Nie ma pracy, w której podano by ochotnikom akurat tę pozycję i zmierzono skutek. Wszystko, co poniżej, dotyczy kariofilenu jako pojedynczego związku chemicznego, przypisanego tej odmianie przez spis apteczny, a nie przez opublikowany pomiar składu próbki.

Gertsch J, Leonti M, Raduner S, Racz I, Chen JZ, Xie XQ, Altmann KH, Karsak M, Zimmer A ogłosili w 2008 roku na łamach Proceedings of the National Academy of Sciences (PNAS) pracę o identyfikatorze PMID:18574142, w której (E)-kariofilen wiązał się selektywnie z receptorem CB2 (Ki = 155 nM) i hamował obrzęk łapy wywołany karagenem u myszy typu dzikiego, ale nie u myszy pozbawionych receptora CB2 (Cnr2-/-), co wskazuje na mechanizm zależny od CB2; badanie nie obejmowało żadnych testów lękowych. Model: mysz (in vivo) i probówka (wiązanie receptorowe, komórki ludzkie).

Sześć lat później Klauke AL, Racz I, Pradier B, Markert A, Zimmer AM, Gertsch J, Zimmer A opisali w European Neuropsychopharmacology, pod identyfikatorem PMID:24210682, że doustny kariofilen zmniejszał u myszy późną, zapalną fazę bólu w teście formalinowym w sposób zależny od receptora CB2, bez wpływu na fazę wczesną; w modelu bólu neuropatycznego łagodził przeczulicę termiczną i allodynię mechaniczną bez rozwoju tolerancji przy przewlekłym podawaniu. Model: gryzoń (mysz).

Granice tych prac trzeba postawić wprost. W żadnym z dwóch badań nie testowano kariofilenu na ludziach ani w formie wziewnej z suszu; obie prace dotyczą doustnego lub ogólnoustrojowego podania u myszy w modelach bólu i stanu zapalnego, nie snu ani nastroju. Wszystko, co poza tym krąży o tej odmianie, jest materiałem katalogowym wytwórcy albo relacją pacjenta, więc opisuje wrażenie, a nie zmierzony skutek.

Jakie działania niepożądane zgłaszano po tej odmianie?

Żadnych osobno dla niej. System zgłoszeń nie zna nazw handlowych odmian, więc pod hasłem Tilray Sirius nie stoi w nim ani jedno zgłoszenie i nie stanie, dopóki zdarzenia opisuje się numerem serii produktu leczniczego. Poniższe dotyczy zatem suszu konopnego jako grupy, a nie tej jednej pozycji.

Zgłoszenia o działaniach niepożądanych zbiera się dla produktu leczniczego z numerem serii, a nie dla nazwy odmiany, więc poniższe dotyczy suszu konopnego jako grupy surowców. Powtarzają się przede wszystkim suchość w jamie ustnej, przekrwienie oczu oraz przyspieszenie akcji serca. Rzadziej opisywane są zawroty głowy przy szybkiej pionizacji, ospałość w ciągu dnia i przejściowe pogorszenie pamięci świeżej, a także niepokój nasilający się wraz z dawką. Osobną sprawą są leki przyjmowane równolegle, zwłaszcza uspokajające i wpływające na krzepnięcie: ich ocena wymaga znajomości całej listy preparatów, nie opisu rośliny. Częstości tych objawów nie podajemy liczbowo, bo publiczne zestawienia dla suszu konopnego w Polsce nie rozdzielają ich na poszczególne produkty.

Rodowód ani przypisany terpen nic tu nie zmieniają. Zgłoszenie wchodzi do systemu z numerem serii produktu leczniczego, a numer serii nazwy odmiany nie niesie, więc rozbicie takiego zbioru na pojedyncze pozycje apteczne pozostaje poza zasięgiem każdego, kto pracuje wyłącznie na źródłach publicznych.

Co wiadomo o temperaturze waporyzacji przy tej odmianie?

Mniej, niż obiecują popularne tabele. Dla tej pozycji nikt nie ogłosił zalecanego zakresu, a jedyne twarde liczby, jakie da się tu przytoczyć, dotyczą samego kariofilenu i pochodzą z bazy chemicznej, nie z badania nad waporyzacją suszu przez pacjenta. Takiego badania w bazie dowodowej tego klastra nie ma ani jednego.

Publiczna baza PubChem prowadzi kariofilen pod numerem CID 5281515 i podaje dla niego temperaturę wrzenia 256-259 °C przy ciśnieniu 760 mm Hg. Drugi zapis w tej samej bazie mówi o 130 °C, ale przy 14 mm Hg, czyli pod ciśnieniem kilkudziesięciokrotnie niższym od atmosferycznego. Zestawienie obu liczb w jednej kolumnie daje wynik bez sensu fizycznego, a właśnie w ten sposób powstaje większość tabel temperatur terpenów krążących po sieci.

Punkt wrzenia nie jest zresztą progiem, od którego terpen zaczyna parować. Parowanie zachodzi także poniżej, a jego tempo rośnie z temperaturą płynnie, więc wycelowanie ustawienia w jeden wybrany związek pozostaje zabiegiem pozornym. Do tego liczba na urządzeniu opisuje element grzejny albo powietrze, a nie temperaturę samego suszu, który stygnie przy każdym zaciągnięciu i nagrzewa się nierówno. Szerzej rozkłada to osobny wpis o parowaniu terpenów, a samemu kariofilenowi poświęcony jest wpis o tym terpenie. O sposobie przyjmowania surowca decyduje lekarz prowadzący.

Które odmiany z polskich aptek są z nią spokrewnione?

Jedna: GMO. Graf rodowodów tego klastra łączy obie pozycje przez wspólnego rodzica, którym jest chemdawg, i poza tą jedną parą nie stawia przy Tilray Sirius żadnego innego połączenia wśród odmian obecnych w polskich aptekach. Drugi rodzic, alien tech, nie wraca w grafie przy niczym innym.

GMO ma zapisanych rodziców jako chemdawg oraz girl scout cookies, więc wspólna jest dokładnie połowa pary rodzicielskiej. Do aptek dostarcza ją inny wytwórca niż tę odmianę, co dobrze pokazuje, że pokrewieństwo i dostawca to dwa niezależne od siebie porządki. Samo GMO opisuje w tym klastrze osobny wpis.

Dalej graf robi się rzadszy, niż sugerowałyby nazwy. Chemango Kush ma GMO wśród rodziców, czyli stoi o pokolenie dalej i rodzeństwem nie jest. Krypton ma rodzica zapisanego jako chemdawg 91, a to w grafie osobna pozycja, nie ta sama co chemdawg, więc połączenia stąd nie ma. Gorilla Glue niesie w rodowodzie chem’s sister: wspólny człon nazwy przy zerowym wspólnym rodzicu.

Osobno stoi sprawa samej nazwy handlowej. Druga pozycja występująca w spisie pod nazwą Sirius ma rodowód zapisany jako nieznany, więc graf nie łączy jej z niczym, w tym z tą odmianą. Wspólna nazwa nie jest w tym zestawieniu przesłanką pokrewieństwa i nie działa też w drugą stronę: jej brak niczego nie wyklucza.

Najczęściej zadawane pytania o odmianę Tilray Sirius

Czy Tilray Sirius i Sirius to ta sama odmiana?

Zapisy tego nie rozstrzygają. Spis apteczny prowadzi obie nazwy jako dwie osobne pozycje przy różnych wytwórcach, a graf rodowodów ma zapisanych rodziców tylko przy jednej z nich. Ten klaster opisuje je jako dwa osobne wpisy i tak też należy je czytać: jako dwa zapisy, a nie jako ustaloną tożsamość albo ustaloną różnicę.

Jaki rodowód ma Tilray Sirius?

Zebrane źródła zapisują parę rodzicielską jako chemdawg skrzyżowany z alien tech. Jedno z nich dodaje, że wytwórca prowadzi pod tą nazwą handlową odmianę znaną gdzie indziej jako alien dawg. Polski rejestr produktów leczniczych pola na rodowód nie ma, więc jest to zapis katalogowy, a nie urzędowy.

Ilu wytwórców dostarcza tę odmianę do polskich aptek?

Jeden, Tilray. Liczba wytwórców przy nazwie odmiany zmienia się w czasie, bo pozwolenia wygasają, a pozycje bywają wycofywane i wprowadzane ponownie. Aktualny stan dostępności prowadzi zbiorcze zestawienie odmian, a nie ten wpis.

Czy znany jest skład terpenowy tej odmiany?

Tak, ale opisuje go tylko jedno źródło. Wymienia osiem związków, z kariofilenem o najwyższym udziale, co pokrywa się z terpenem wiodącym ze spisu aptecznego. Druga baza pod tą nazwą nie prowadzi wpisu, więc potwierdzenia z drugiej strony nie ma.

Czy tę odmianę badano u ludzi?

Nie. Nie opublikowano pracy, w której podano by ludziom akurat tę pozycję. Badania przytoczone w tym tekście dotyczą pojedynczego terpenu podawanego myszom oraz układów komórkowych, a nie suszu wdychanego przez pacjenta.

Czy susz konopny można kupić bez recepty?

Nie. Susz konopny jest surowcem farmaceutycznym wydawanym z przepisu lekarza w kategorii Rpw, a o zastosowaniu i sposobie przyjmowania decyduje lekarz prowadzący.

Materiał ma charakter informacyjny i nie zastępuje porady lekarskiej ani nie zachęca do stosowania jakiegokolwiek preparatu.

Tekst redakcyjny: redakcja ubucha.pl