{"id":67369,"date":"2026-05-20T11:10:13","date_gmt":"2026-05-20T09:10:13","guid":{"rendered":"https:\/\/ubucha.pl\/?p=67369"},"modified":"2026-08-25T11:14:34","modified_gmt":"2026-08-25T09:14:34","slug":"wormwood-absinthe-properties-digestion-parasites-and-why-it-is-a-controversial-herb","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ubucha.pl\/en\/piolun-absynt-wlasciwosci-trawienie-pasozyty-i-dlaczego-to-kontrowersyjne-ziolo\/","title":{"rendered":"Wormwood (absinthe): digestive properties, parasites, and controversies"},"content":{"rendered":"<p><script type=\"application\/ld+json\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"FAQPage\",\"@id\":\"https:\/\/ubucha.pl\/piolun-absynt-wlasciwosci-trawienie-pasozyty-i-dlaczego-to-kontrowersyjne-ziolo\/#faq\",\"mainEntityOfPage\":\"https:\/\/ubucha.pl\/piolun-absynt-wlasciwosci-trawienie-pasozyty-i-dlaczego-to-kontrowersyjne-ziolo\/\",\"mainEntity\":[{\"@type\":\"Question\",\"name\":\"Czy tujon w pio\u0142unie jest niebezpieczny?\",\"acceptedAnswer\":{\"@type\":\"Answer\",\"text\":\"Tujon jest neurotoksyczny, ale szybko rozk\u0142adany do mniej toksycznych metabolit\u00f3w. Toksykolodzy wyliczyli doln\u0105 granic\u0119 dawki odniesienia dla drgawek u szczur\u00f3w na 11 mg\/kg masy cia\u0142a na dob\u0119 i zaproponowali dopuszczalne spo\u017cycie 0,11 mg\/kg. Kr\u00f3tkotrwa\u0142e stosowanie naparu z pio\u0142unu uznali za bezpieczne.\"}},{\"@type\":\"Question\",\"name\":\"Ile tujonu zawiera\u0142 absynt sprzed zakazu?\",\"acceptedAnswer\":{\"@type\":\"Answer\",\"text\":\"Analiza trzynastu autentycznych butelek sprzed 1915 roku wykaza\u0142a od 0,5 do 48,3 mg tujonu na litr, \u015brednio 25,4 mg\/l. Autorzy stwierdzili, \u017ce dawne st\u0119\u017cenia by\u0142y przeszacowywane, a objaw\u00f3w przypisywanych absyntowi nie t\u0142umaczy w tych pr\u00f3bkach nic poza etanolem.\"}},{\"@type\":\"Question\",\"name\":\"Jakie limity tujonu obowi\u0105zuj\u0105 w Unii Europejskiej?\",\"acceptedAnswer\":{\"@type\":\"Answer\",\"text\":\"Rozporz\u0105dzenie (WE) nr 1334\/2008 dopuszcza 35 mg\/kg tujonu w napojach alkoholowych wytwarzanych z gatunk\u00f3w Artemisia, czyli w absyncie i wermucie, 10 mg\/kg w pozosta\u0142ych napojach alkoholowych oraz 0,5 mg\/kg w napojach bezalkoholowych z Artemisia. Kryterium jest surowiec, nie moc trunku.\"}},{\"@type\":\"Question\",\"name\":\"Czy pio\u0142un pomaga na trawienie?\",\"acceptedAnswer\":{\"@type\":\"Answer\",\"text\":\"Europejska Agencja Lek\u00f3w obj\u0119\u0142a ziele pio\u0142unu monografi\u0105 tradycyjnego ro\u015blinnego produktu leczniczego przy przej\u015bciowym braku apetytu i \u0142agodnych dolegliwo\u015bciach \u017co\u0142\u0105dkowo-jelitowych, wy\u0142\u0105cznie u doros\u0142ych. Podstaw\u0105 jest wieloletnie stosowanie, nie pr\u00f3by kliniczne, a przy objawach trwaj\u0105cych ponad dwa tygodnie monografia odsy\u0142a do lekarza.\"}},{\"@type\":\"Question\",\"name\":\"Czy pio\u0142un zabija paso\u017cyty?\",\"acceptedAnswer\":{\"@type\":\"Answer\",\"text\":\"Aktywno\u015b\u0107 przeciwpaso\u017cytnicza jest udokumentowana w badaniach laboratoryjnych i u zwierz\u0105t. Meta-analiza z 2024 roku wykaza\u0142a u kurcz\u0105t brojler\u00f3w istotne zmniejszenie wydalania oocyst przy wyci\u0105gu z pio\u0142unu, ale s\u0142absze ni\u017c przy antybiotykach. Przeniesienia tych wynik\u00f3w na cz\u0142owieka nie potwierdzono, a podejrzenie inwazji rozstrzyga badanie.\"}},{\"@type\":\"Question\",\"name\":\"Czy pio\u0142un jest przeciwwskazany w chorobie Crohna?\",\"acceptedAnswer\":{\"@type\":\"Answer\",\"text\":\"Nie potwierdza tego jedyna pr\u00f3ba z placebo. W badaniu z 2007 roku 40 pacjent\u00f3w z chorob\u0105 Crohna otrzymywa\u0142o mieszank\u0119 z zielem pio\u0142unu albo placebo podczas odstawiania steroid\u00f3w; w grupie zio\u0142owej objawy si\u0119 poprawia\u0142y, a w grupie placebo u 16 z 20 os\u00f3b trzeba by\u0142o steroidy w\u0142\u0105czy\u0107 ponownie.\"}},{\"@type\":\"Question\",\"name\":\"Czy mo\u017cna pi\u0107 absynt zamiast naparu z pio\u0142unu?\",\"acceptedAnswer\":{\"@type\":\"Answer\",\"text\":\"Nie ma po temu powodu. Absynt to nap\u00f3j wysokoprocentowy, a wynikaj\u0105ce z tego ryzyko zdrowotne przewy\u017csza cokolwiek, co wnosi zawarty w nim tujon. Analizy butelek sprzed zakazu wskaza\u0142y etanol jako jedyny sk\u0142adnik t\u0142umacz\u0105cy objawy przypisywane dawniej samemu pio\u0142unowi.\"}}]}]}<\/script><\/p>\n<p>Pio\u0142un ma reputacj\u0119 zio\u0142a niebezpiecznego, kt\u00f3r\u0105 zbudowano na absyncie i na drgawkach XIX-wiecznej bohemy. Kiedy jednak si\u0119gn\u0105\u0107 po pomiary zamiast po anegdoty, obraz si\u0119 odwraca w kilku miejscach naraz. Zawarto\u015b\u0107 tujonu w historycznym absyncie okaza\u0142a si\u0119 kilkukrotnie ni\u017csza, ni\u017c podawano przez sto lat. Toksykolodzy przeliczyli pr\u00f3g drgawkowy nowsz\u0105 metod\u0105 i wysz\u0142a im liczba inna ni\u017c ta kr\u0105\u017c\u0105ca po internecie. Chorob\u0119 Crohna, wymienian\u0105 zwykle jako przeciwwskazanie, badano z pio\u0142unem w podw\u00f3jnie za\u015blepionej pr\u00f3bie z placebo i wynik by\u0142 korzystny. Ten artyku\u0142 zbiera to, co faktycznie zmierzono: sk\u0142ad ziela, dowody na dzia\u0142anie trawienne, dane toksykologiczne o tujonie, obowi\u0105zuj\u0105ce limity unijne oraz przeciwwskazania, kt\u00f3re maj\u0105 pokrycie w \u017ar\u00f3d\u0142ach. Przy ka\u017cdym twierdzeniu podajemy prac\u0119 albo dokument, do kt\u00f3rego mo\u017cna zajrze\u0107 samodzielnie.<\/p>\n<blockquote><p><strong>KLUCZOWE INFORMACJE<\/strong><br \/>\u2022 Lachenmeier i wsp. (Journal of Agricultural and Food Chemistry, 2008) zbadali trzyna\u015bcie butelek absyntu sprzed 1915 roku: ca\u0142kowita zawarto\u015b\u0107 tujonu wynosi\u0142a od 0,5 do 48,3 mg\/l, \u015brednio 25,4 mg\/l. Autorzy pisz\u0105 wprost, \u017ce st\u0119\u017cenia z tamtej epoki by\u0142y zwykle przeszacowywane, a syndromu absyntyzmu nie t\u0142umaczy nic poza etanolem.<br \/>\u2022 Lachenmeier i Uebelacker (Regulatory Toxicology and Pharmacology, 2010) wyliczyli doln\u0105 granic\u0119 dawki odniesienia (BMDL10) dla drgawek klonicznych u samc\u00f3w szczura na 11 mg\/kg masy cia\u0142a na dob\u0119 i zaproponowali dopuszczalne dzienne spo\u017cycie 0,11 mg\/kg. Do jego osi\u0105gni\u0119cia trzeba wed\u0142ug nich od 2 do 20 fili\u017canek naparu z pio\u0142unu lub sza\u0142wii.<br \/>\u2022 Rozporz\u0105dzenie (WE) nr 1334\/2008 dopuszcza tujon do 35 mg\/kg w napojach alkoholowych wytwarzanych z gatunk\u00f3w Artemisia, do 10 mg\/kg w pozosta\u0142ych napojach alkoholowych i do 0,5 mg\/kg w napojach bezalkoholowych z Artemisia.<br \/>\u2022 Omer i wsp. (Phytomedicine, 2007) badali mieszank\u0119 z zielem pio\u0142unu u 40 pacjent\u00f3w z chorob\u0105 Crohna w uk\u0142adzie podw\u00f3jnie za\u015blepionym z placebo i uzyskali efekt oszcz\u0119dzaj\u0105cy steroidy.<br \/>\u2022 Preparat\u00f3w z pio\u0142unu nie stosuje si\u0119 u dzieci, w ci\u0105\u017cy i przy padaczce.<\/p><\/blockquote>\n<h2>Czym jest pio\u0142un i co odpowiada za jego gorycz?<\/h2>\n<p>Pio\u0142un, czyli bylica pio\u0142un (Artemisia absinthium), to bylina z rodziny astrowatych rosn\u0105ca dziko w Europie, zachodniej Azji i Ameryce P\u00f3\u0142nocnej. Surowcem zielarskim jest ziele, w farmakopeach opisywane jako Absinthii herba, oraz olejek eteryczny. Gorycz pochodzi z lakton\u00f3w seskwiterpenowych, nie z tujonu.<\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/pmc.ncbi.nlm.nih.gov\/articles\/PMC7570121\/\" rel=\"noopener nofollow\" target=\"_blank\">Przegl\u0105d Szopy i wsp. (Plants, 2020)<\/a> wymienia grupy zwi\u0105zk\u00f3w odpowiedzialnych za dzia\u0142anie ziela: olejek eteryczny, gorzkie laktony seskwiterpenowe, flawonoidy, azuleny, kwasy fenolowe, garbniki oraz lignany. To rozr\u00f3\u017cnienie ma znaczenie praktyczne, bo w popularnych opisach gorycz i toksyczno\u015b\u0107 zlewa si\u0119 w jedn\u0105 substancj\u0119. Za smak odpowiadaj\u0105 laktony, a za kontrowersje tujon z olejku, i s\u0105 to r\u00f3\u017cne cz\u0105steczki o r\u00f3\u017cnym losie w organizmie.<\/p>\n<p>Ten sam przegl\u0105d przypomina, \u017ce pio\u0142un by\u0142 w \u015bredniowiecznej Europie opisywany jako najwa\u017cniejszy \u015brodek na wyczerpanie, a w tradycji azjatyckiej i europejskiej stosowano go przy dolegliwo\u015bciach \u017co\u0142\u0105dkowo-jelitowych, robaczycy, niedokrwisto\u015bci, bezsenno\u015bci, chorobach p\u0119cherza, trudno goj\u0105cych si\u0119 ranach i gor\u0105czce. Dzi\u015b ro\u015blina wraca te\u017c jako surowiec kosmetyczny i jako dodatek w przemy\u015ble alkoholowym, gdzie odpowiada za charakter absyntu oraz win typu wermut.<\/p>\n<h2>Jak gorycze pio\u0142unu dzia\u0142aj\u0105 na trawienie?<\/h2>\n<p>Gorzki smak uruchamia odruchow\u0105 odpowied\u017a uk\u0142adu pokarmowego, zanim surowiec zd\u0105\u017cy si\u0119 wch\u0142on\u0105\u0107. Receptory goryczy w jamie ustnej i gardle wywo\u0142uj\u0105 wzrost wydzielania \u015bliny, soku \u017co\u0142\u0105dkowego i \u017c\u00f3\u0142ci. Na tym opiera si\u0119 ca\u0142a europejska tradycja gorzkich aperitif\u00f3w pitych przed jedzeniem, a nie po nim.<\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/pmc.ncbi.nlm.nih.gov\/articles\/PMC7345338\/\" rel=\"noopener nofollow\" target=\"_blank\">Przegl\u0105d Batihy i wsp. (Antibiotics, 2020)<\/a> zestawia tradycyjne wskazania pio\u0142unu i wida\u0107 w nim, \u017ce gros z nich dotyczy przewodu pokarmowego: niestrawno\u015b\u0107, dyspepsja, wzd\u0119cia, b\u00f3le \u017co\u0142\u0105dka, brak apetytu, zapalenie \u017co\u0142\u0105dka, a tak\u017ce \u017c\u00f3\u0142taczka i powi\u0119kszenie w\u0105troby. Ten sam przegl\u0105d wylicza dzia\u0142ania potwierdzone w badaniach laboratoryjnych i na zwierz\u0119tach, w tym przeciwwrzodowe, hepatoprotekcyjne i przeciwrobacze.<\/p>\n<p>Status formalny w Unii jest przy tym w\u0119\u017cszy ni\u017c lista tradycyjnych zastosowa\u0144. Komitet do spraw ro\u015blinnych produkt\u00f3w leczniczych Europejskiej Agencji Lek\u00f3w obj\u0105\u0142 ziele pio\u0142unu <a href=\"https:\/\/www.ema.europa.eu\/en\/medicines\/herbal\/absinthii-herba\" rel=\"noopener nofollow\" target=\"_blank\">monografi\u0105 jako tradycyjny ro\u015blinny produkt leczniczy<\/a>, po raz pierwszy w 2009 roku. Wskazanie obejmuje przej\u015bciowy brak apetytu oraz \u0142agodne dolegliwo\u015bci \u017co\u0142\u0105dkowo-jelitowe, wy\u0142\u0105cznie u os\u00f3b doros\u0142ych, a przy objawach utrzymuj\u0105cych si\u0119 d\u0142u\u017cej ni\u017c dwa tygodnie monografia odsy\u0142a do lekarza. Podstaw\u0105 jest wieloletnie tradycyjne stosowanie, nie pr\u00f3by kliniczne. Podobny profil dzia\u0142ania maj\u0105 inne surowce gorzkie i enzymatyczne, na przyk\u0142ad <a href=\"https:\/\/ubucha.pl\/krwawnik-pospolity-wlasciwosci-i-zastosowanie-faq\/\">krwawnik pospolity<\/a>.<\/p>\n<h2>Co pokaza\u0142a jedyna du\u017ca pr\u00f3ba z placebo u ludzi?<\/h2>\n<p>Najmocniejszy dow\u00f3d kliniczny dla pio\u0142unu nie dotyczy niestrawno\u015bci, tylko choroby zapalnej jelit. <a href=\"https:\/\/pubmed.ncbi.nlm.nih.gov\/17240130\/\" rel=\"noopener nofollow\" target=\"_blank\">Omer i wsp. (Phytomedicine, 2007)<\/a> przeprowadzili w pi\u0119ciu o\u015brodkach w Niemczech badanie podw\u00f3jnie za\u015blepione, w kt\u00f3rym 40 pacjent\u00f3w z chorob\u0105 Crohna otrzymywa\u0142o przez dziesi\u0119\u0107 tygodni mieszank\u0119 zawieraj\u0105c\u0105 ziele pio\u0142unu albo placebo.<\/p>\n<p>Wszyscy uczestnicy przyjmowali na wej\u015bciu stabiln\u0105 dawk\u0119 steroid\u00f3w, kt\u00f3r\u0105 od drugiego tygodnia stopniowo odstawiano, tak \u017ce od dziesi\u0105tego tygodnia nikt ju\u017c ich nie bra\u0142. W grupie pio\u0142unu objawy poprawia\u0142y si\u0119 mimo odstawiania steroid\u00f3w u 18 z 20 os\u00f3b, a po o\u015bmiu tygodniach 13 os\u00f3b z tej grupy mia\u0142o niemal ca\u0142kowit\u0105 remisj\u0119 objaw\u00f3w, czego nie odnotowano u nikogo na placebo. W grupie placebo stan po odstawieniu steroid\u00f3w si\u0119 pogorszy\u0142 i u 16 z 20 pacjent\u00f3w trzeba by\u0142o je w\u0142\u0105czy\u0107 ponownie.<\/p>\n<p>Ten wynik ma bezpo\u015brednie znaczenie dla list przeciwwskaza\u0144 kr\u0105\u017c\u0105cych po polskim internecie, na kt\u00f3rych choroba Crohna stoi obok padaczki i ci\u0105\u017cy. Badanie z placebo pokazuje co\u015b odwrotnego. Trzeba jednak doda\u0107 dwa zastrze\u017cenia: grupy liczy\u0142y po dwadzie\u015bcia os\u00f3b, a badanym podawano gotow\u0105 mieszank\u0119 zio\u0142ow\u0105 w ustalonej dawce, pod nadzorem, nie napar zaparzony w domu.<\/p>\n<h2>Czy tujon w pio\u0142unie jest niebezpieczny?<\/h2>\n<p>Tujon jest realnie neurotoksyczny i nie ma sensu tego \u0142agodzi\u0107. <a href=\"https:\/\/pmc.ncbi.nlm.nih.gov\/articles\/PMC18101\/\" rel=\"noopener nofollow\" target=\"_blank\">H\u00f6ld i wsp. (Proceedings of the National Academy of Sciences, 2000)<\/a> wykazali, \u017ce alfa-tujon dzia\u0142a na receptor GABA-A: objawy zatrucia u myszy przypomina\u0142y te po pikrotoksyninie i ust\u0119powa\u0142y po diazepamie oraz fenobarbitalu.<\/p>\n<p>Ta sama praca pokazuje jednak drug\u0105 po\u0142ow\u0119 mechanizmu, kt\u00f3r\u0105 popularne opisy zwykle pomijaj\u0105. Alfa-tujon jest bardzo szybko metabolizowany przez w\u0105trobowe cytochromy do 7-hydroksy-alfa-tujonu, a ten metabolit osi\u0105ga w m\u00f3zgu myszy znacznie wy\u017csze st\u0119\u017cenia ni\u017c sam tujon i jest od niego mniej toksyczny. Pozosta\u0142e zbadane metabolity r\u00f3wnie\u017c okaza\u0142y si\u0119 produktami detoksykacji. Tujon jest wi\u0119c zwi\u0105zkiem dzia\u0142aj\u0105cym szybko, ale i szybko rozk\u0142adanym.<\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/pubmed.ncbi.nlm.nih.gov\/20727933\/\" rel=\"noopener nofollow\" target=\"_blank\">Lachenmeier i Uebelacker (Regulatory Toxicology and Pharmacology, 2010)<\/a> przeliczyli dane toksykologiczne metod\u0105 dawki odniesienia, dok\u0142adaj\u0105c wyniki d\u0142ugoterminowego badania ameryka\u0144skiego programu toksykologicznego. Dolna granica dawki odniesienia dla drgawek klonicznych u samc\u00f3w szczura wynios\u0142a 11 mg na kilogram masy cia\u0142a na dob\u0119, a zaproponowane dopuszczalne dzienne spo\u017cycie 0,11 mg\/kg. Autorzy szacuj\u0105, \u017ce do jego osi\u0105gni\u0119cia potrzeba od 2 do 20 fili\u017canek naparu z pio\u0142unu albo sza\u0142wii, i uznaj\u0105 kr\u00f3tkotrwa\u0142e stosowanie tych zi\u00f3\u0142 za bezpieczne.<\/p>\n<h2>Ile tujonu by\u0142o naprawd\u0119 w historycznym absyncie?<\/h2>\n<p>To pytanie rozstrzygni\u0119to pomiarem, nie sporem. <a href=\"https:\/\/pubmed.ncbi.nlm.nih.gov\/18419128\/\" rel=\"noopener nofollow\" target=\"_blank\">Lachenmeier i wsp. (Journal of Agricultural and Food Chemistry, 2008)<\/a> przeanalizowali trzyna\u015bcie butelek autentycznego absyntu sprzed zakazu, czyli sprzed 1915 roku. Ca\u0142kowita zawarto\u015b\u0107 tujonu mie\u015bci\u0142a si\u0119 w przedziale od 0,5 do 48,3 mg\/l, przy \u015bredniej 25,4 mg\/l.<\/p>\n<p>Autorzy formu\u0142uj\u0105 wniosek wprost: st\u0119\u017cenie tujonu w absyncie sprzed zakazu by\u0142o w przesz\u0142o\u015bci zwykle przeszacowywane. Co wi\u0119cej, analiza absynt\u00f3w z lat 1915-1988 oraz wsp\u00f3\u0142czesnych, produkowanych wed\u0142ug historycznych receptur, pokaza\u0142a podobne zakresy, co obala za\u0142o\u017cenie o zasadniczej r\u00f3\u017cnicy mi\u0119dzy napojem dawnym a dzisiejszym. Zbadano te\u017c metanol i wy\u017csze alkohole, a w osobnym oznaczeniu mied\u017a oraz antymon. \u017baden z tych parametr\u00f3w nie odbiega\u0142 od normy, wi\u0119c nie ma czym zast\u0105pi\u0107 tujonu w roli winowajcy.<\/p>\n<figure class=\"chart-figure\" style=\"margin:2.5rem 0;padding:1rem;border-radius:12px;background:transparent;text-align:center;\"><svg viewBox=\"0 0 620 215\" xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\" role=\"img\" aria-label=\"Tujon: zawarto\u015b\u0107 zmierzona w absyncie sprzed 1915 roku wobec limit\u00f3w obowi\u0105zuj\u0105cych w Unii Europejskiej\"><title>Tujon - zmierzona zawarto\u015b\u0107 w absyncie sprzed zakazu a limity z rozporz\u0105dzenia (WE) nr 1334\/2008<\/title><style>text{font-family:system-ui,sans-serif;fill:currentColor;}.b{fill:currentColor;opacity:0.62;}line{stroke:currentColor;}<\/style><text x=\"10\" y=\"20\" font-size=\"13\" font-weight=\"600\">Tujon: pomiar w absyncie sprzed 1915 r. a limity unijne<\/text><text x=\"10\" y=\"37\" font-size=\"9\" opacity=\"0.7\">Skala w mg na litr (pomiar) i mg na kilogram (limit); zakres 0-50<\/text><text x=\"10\" y=\"60\" font-size=\"9\">Absynt sprzed 1915 r., \u015brednia<\/text><rect x=\"250\" y=\"51\" width=\"178\" height=\"12\" class=\"b\" rx=\"2\"\/><text x=\"434\" y=\"60\" font-size=\"9\">25,4 mg\/l<\/text><text x=\"10\" y=\"85\" font-size=\"9\">Absynt sprzed 1915 r., zakres<\/text><line x1=\"253\" y1=\"79\" x2=\"588\" y2=\"79\" stroke-width=\"2\" opacity=\"0.7\"\/><line x1=\"253\" y1=\"73\" x2=\"253\" y2=\"85\" stroke-width=\"2\" opacity=\"0.7\"\/><line x1=\"588\" y1=\"73\" x2=\"588\" y2=\"85\" stroke-width=\"2\" opacity=\"0.7\"\/><text x=\"300\" y=\"95\" font-size=\"9\" opacity=\"0.8\">od 0,5 do 48,3 mg\/l<\/text><text x=\"10\" y=\"120\" font-size=\"9\">Limit UE, napoje alkoholowe z Artemisia<\/text><rect x=\"250\" y=\"111\" width=\"245\" height=\"12\" class=\"b\" rx=\"2\"\/><text x=\"501\" y=\"120\" font-size=\"9\">35 mg\/kg<\/text><text x=\"10\" y=\"145\" font-size=\"9\">Limit UE, inne napoje alkoholowe<\/text><rect x=\"250\" y=\"136\" width=\"70\" height=\"12\" class=\"b\" rx=\"2\"\/><text x=\"326\" y=\"145\" font-size=\"9\">10 mg\/kg<\/text><text x=\"10\" y=\"170\" font-size=\"9\">Limit UE, napoje bezalkoholowe z Artemisia<\/text><rect x=\"250\" y=\"161\" width=\"4\" height=\"12\" class=\"b\" rx=\"1\"\/><text x=\"260\" y=\"170\" font-size=\"9\">0,5 mg\/kg<\/text><text x=\"10\" y=\"200\" font-size=\"9\" opacity=\"0.55\">Limit dla napoj\u00f3w z Artemisia jest wy\u017cszy ni\u017c zmierzona \u015brednia w absyncie sprzed zakazu.<\/text><\/svg><figcaption style=\"font-size:0.85em;opacity:0.8;\">\u0179r\u00f3d\u0142o: opracowanie w\u0142asne na podstawie <a href=\"https:\/\/pubmed.ncbi.nlm.nih.gov\/18419128\/\" rel=\"noopener nofollow\" target=\"_blank\">Lachenmeier i wsp., Journal of Agricultural and Food Chemistry (2008)<\/a> oraz <a href=\"https:\/\/eur-lex.europa.eu\/legal-content\/PL\/TXT\/?uri=CELEX:32008R1334\" rel=\"noopener nofollow\" target=\"_blank\">rozporz\u0105dzenia (WE) nr 1334\/2008<\/a>.<\/figcaption><\/figure>\n<h2>Jakie limity tujonu obowi\u0105zuj\u0105 w Unii Europejskiej?<\/h2>\n<p>Limity zapisano w za\u0142\u0105czniku III do rozporz\u0105dzenia (WE) nr 1334\/2008 w sprawie \u015brodk\u00f3w aromatyzuj\u0105cych. Dla tujonu, alfa i beta \u0142\u0105cznie, dopuszczalne poziomy wynosz\u0105 35 mg\/kg w napojach alkoholowych wytwarzanych z gatunk\u00f3w Artemisia, 10 mg\/kg w pozosta\u0142ych napojach alkoholowych oraz 0,5 mg\/kg w napojach bezalkoholowych wytwarzanych z Artemisia.<\/p>\n<p>Rozr\u00f3\u017cnienie idzie wi\u0119c po surowcu, a nie po mocy trunku, co jest cz\u0119stym nieporozumieniem. Absynt i wermut wytwarza si\u0119 z gatunk\u00f3w Artemisia, wi\u0119c obejmuje je limit wy\u017cszy, 35 mg\/kg. Zestawienie tej liczby z pomiarem butelek sprzed zakazu daje wniosek, kt\u00f3ry brzmi jak paradoks, a nim nie jest: przeci\u0119tny absynt z epoki, o kt\u00f3ry toczy\u0142 si\u0119 sp\u00f3r, mie\u015bci\u0142by si\u0119 dzi\u015b w unijnym limicie.<\/p>\n<p>Warto przy tym rozdzieli\u0107 dwa re\u017cimy. Przepisy o \u015brodkach aromatyzuj\u0105cych reguluj\u0105 \u017cywno\u015b\u0107 i napoje, natomiast dla ro\u015blinnych produkt\u00f3w leczniczych limity ustala Europejska Agencja Lek\u00f3w, kt\u00f3ra wprowadzi\u0142a je w 2009 roku. Wnioski toksykolog\u00f3w z 2010 roku by\u0142y takie, \u017ce dotychczasowe limity nie wymagaj\u0105 zaostrzenia, bo chroni\u0105 konsumenta wystarczaj\u0105co, tak\u017ce tego pij\u0105cego du\u017co produkt\u00f3w zawieraj\u0105cych tujon.<\/p>\n<h2>Czy pio\u0142un dzia\u0142a na paso\u017cyty?<\/h2>\n<p>Tradycja stosowania pio\u0142unu na robaki jest stara i nie jest bezpodstawna, ale dowody pochodz\u0105 z laboratorium i od zwierz\u0105t. Przegl\u0105dy Batihy i Szopy wymieniaj\u0105 udokumentowan\u0105 aktywno\u015b\u0107 przeciwrobacz\u0105 i przeciwpierwotniakow\u0105 ziela, opart\u0105 na badaniach in vitro oraz na modelach zwierz\u0119cych.<\/p>\n<p>Najkonkretniejsze dane pochodz\u0105 z weterynarii i warto je poda\u0107 dok\u0142adnie, bo pokazuj\u0105 skal\u0119 zjawiska. <a href=\"https:\/\/pubmed.ncbi.nlm.nih.gov\/38616734\/\" rel=\"noopener nofollow\" target=\"_blank\">Hezil i wsp. (Avian Pathology, 2024)<\/a> przeprowadzili przegl\u0105d systematyczny z meta-analiz\u0105 wp\u0142ywu Artemisia absinthium na kokcydioz\u0119 u kurcz\u0105t brojler\u00f3w. Z czterech prac w\u0142\u0105czonych do meta-analizy wysz\u0142a istotna redukcja wydalania oocyst, ze standaryzowan\u0105 r\u00f3\u017cnic\u0105 \u015brednich -1,64 (95% CI od -2,72 do -0,55). Autorzy zaznaczaj\u0105 jednocze\u015bnie, \u017ce wyci\u0105g dzia\u0142a\u0142 s\u0142abiej ni\u017c antybiotyki.<\/p>\n<p>Dla cz\u0142owieka wnioski s\u0105 ograniczone dwoma progami naraz. Po pierwsze, kurczak to nie cz\u0142owiek, a Eimeria to nie lamblia ani glista. Po drugie, przeniesienie skuteczno\u015bci z paszy albo wody do picia u ptak\u00f3w na napar pity przez doros\u0142ego jest za\u0142o\u017ceniem, a nie wynikiem. Podejrzenie inwazji paso\u017cytniczej rozstrzyga si\u0119 badaniem, a nie zio\u0142ami, i to badanie jest pierwszym krokiem, nie ostatnim. Przy dolegliwo\u015bciach trawiennych bez potwierdzonej inwazji sensowniejsze bywaj\u0105 inne surowce, na przyk\u0142ad <a href=\"https:\/\/ubucha.pl\/bromelaina-na-zapalenia-i-trawienie-dawkowanie-tabela\/\">bromelaina<\/a>.<\/p>\n<h2>Kto nie powinien stosowa\u0107 pio\u0142unu?<\/h2>\n<p>Trzy ograniczenia wynikaj\u0105 wprost z mechanizmu i z monografii. Preparat\u00f3w z pio\u0142unu nie stosuje si\u0119 u dzieci i m\u0142odzie\u017cy, bo tradycyjne wskazanie obejmuje wy\u0142\u0105cznie osoby doros\u0142e. Nie stosuje si\u0119 ich w ci\u0105\u017cy ani podczas karmienia piersi\u0105 z powodu braku danych o bezpiecze\u0144stwie. Odpada te\u017c padaczka i ka\u017cdy inny stan z obni\u017conym progiem drgawkowym.<\/p>\n<p>Pow\u00f3d przy padaczce jest twardy i wynika z prac cytowanych wy\u017cej. Tujon dzia\u0142a przeciwstawnie do GABA, a punktem odniesienia w ocenie toksykologicznej by\u0142y w\u0142a\u015bnie drgawki kloniczne. Osobno odpada olejek eteryczny z pio\u0142unu przyjmowany doustnie, bo to posta\u0107, w kt\u00f3rej tujon jest skoncentrowany, a nie rozcie\u0144czony w naparze. Batiha i wsp. odnotowuj\u0105, \u017ce d\u0142ugotrwa\u0142e stosowanie olejku eterycznego mo\u017ce u ludzi wywo\u0142a\u0107 zaburzenia toksyczne i psychiczne, z drgawkami, bezsenno\u015bci\u0105 oraz omamami.<\/p>\n<p>Ostro\u017cno\u015bci wymaga r\u00f3wnie\u017c \u017c\u00f3\u0142taczka zaporowa i niedro\u017cno\u015b\u0107 dr\u00f3g \u017c\u00f3\u0142ciowych, bo pobudzanie wydzielania \u017c\u00f3\u0142ci przy zamkni\u0119tym odp\u0142ywie nie ma sensu, a tak\u017ce czynna choroba wrzodowa i refluks, gdzie pobudzanie wydzielania kwasu mo\u017ce nasili\u0107 objawy. Ilo\u015b\u0107 surowca i d\u0142ugo\u015b\u0107 stosowania odczytuj z ulotki konkretnego preparatu albo ustal z lekarzem lub farmaceut\u0105; ten artyku\u0142 opisuje badania, a nie zalecenia dla czytelnika.<\/p>\n<h2>Najcz\u0119\u015bciej zadawane pytania<\/h2>\n<h3>Czy tujon w pio\u0142unie jest niebezpieczny?<\/h3>\n<p>Tujon jest neurotoksyczny, ale szybko rozk\u0142adany do mniej toksycznych metabolit\u00f3w. Toksykolodzy wyliczyli doln\u0105 granic\u0119 dawki odniesienia dla drgawek u szczur\u00f3w na 11 mg\/kg masy cia\u0142a na dob\u0119 i zaproponowali dopuszczalne spo\u017cycie 0,11 mg\/kg. Kr\u00f3tkotrwa\u0142e stosowanie naparu z pio\u0142unu uznali za bezpieczne.<\/p>\n<h3>Ile tujonu zawiera\u0142 absynt sprzed zakazu?<\/h3>\n<p>Analiza trzynastu autentycznych butelek sprzed 1915 roku wykaza\u0142a od 0,5 do 48,3 mg tujonu na litr, \u015brednio 25,4 mg\/l. Autorzy stwierdzili, \u017ce dawne st\u0119\u017cenia by\u0142y przeszacowywane, a objaw\u00f3w przypisywanych absyntowi nie t\u0142umaczy w tych pr\u00f3bkach nic poza etanolem.<\/p>\n<h3>Jakie limity tujonu obowi\u0105zuj\u0105 w Unii Europejskiej?<\/h3>\n<p>Rozporz\u0105dzenie (WE) nr 1334\/2008 dopuszcza 35 mg\/kg tujonu w napojach alkoholowych wytwarzanych z gatunk\u00f3w Artemisia, czyli w absyncie i wermucie, 10 mg\/kg w pozosta\u0142ych napojach alkoholowych oraz 0,5 mg\/kg w napojach bezalkoholowych z Artemisia. Kryterium jest surowiec, nie moc trunku.<\/p>\n<h3>Czy pio\u0142un pomaga na trawienie?<\/h3>\n<p>Europejska Agencja Lek\u00f3w obj\u0119\u0142a ziele pio\u0142unu monografi\u0105 tradycyjnego ro\u015blinnego produktu leczniczego przy przej\u015bciowym braku apetytu i \u0142agodnych dolegliwo\u015bciach \u017co\u0142\u0105dkowo-jelitowych, wy\u0142\u0105cznie u doros\u0142ych. Podstaw\u0105 jest wieloletnie stosowanie, nie pr\u00f3by kliniczne, a przy objawach trwaj\u0105cych ponad dwa tygodnie monografia odsy\u0142a do lekarza.<\/p>\n<h3>Czy pio\u0142un zabija paso\u017cyty?<\/h3>\n<p>Aktywno\u015b\u0107 przeciwpaso\u017cytnicza jest udokumentowana w badaniach laboratoryjnych i u zwierz\u0105t. Meta-analiza z 2024 roku wykaza\u0142a u kurcz\u0105t brojler\u00f3w istotne zmniejszenie wydalania oocyst przy wyci\u0105gu z pio\u0142unu, ale s\u0142absze ni\u017c przy antybiotykach. Przeniesienia tych wynik\u00f3w na cz\u0142owieka nie potwierdzono, a podejrzenie inwazji rozstrzyga badanie.<\/p>\n<h3>Czy pio\u0142un jest przeciwwskazany w chorobie Crohna?<\/h3>\n<p>Nie potwierdza tego jedyna pr\u00f3ba z placebo. W badaniu z 2007 roku 40 pacjent\u00f3w z chorob\u0105 Crohna otrzymywa\u0142o mieszank\u0119 z zielem pio\u0142unu albo placebo podczas odstawiania steroid\u00f3w; w grupie zio\u0142owej objawy si\u0119 poprawia\u0142y, a w grupie placebo u 16 z 20 os\u00f3b trzeba by\u0142o steroidy w\u0142\u0105czy\u0107 ponownie.<\/p>\n<h3>Czy mo\u017cna pi\u0107 absynt zamiast naparu z pio\u0142unu?<\/h3>\n<p>Nie ma po temu powodu. Absynt to nap\u00f3j wysokoprocentowy, a wynikaj\u0105ce z tego ryzyko zdrowotne przewy\u017csza cokolwiek, co wnosi zawarty w nim tujon. Analizy butelek sprzed zakazu wskaza\u0142y etanol jako jedyny sk\u0142adnik t\u0142umacz\u0105cy objawy przypisywane dawniej samemu pio\u0142unowi.<\/p>\n<p>Suszone zio\u0142a i wyci\u0105gi ro\u015blinne znajdziesz w <a href=\"https:\/\/ubucha.pl\/ziola\/\">kategorii zio\u0142a<\/a>.<\/p>\n<p><em>Artyku\u0142 ma charakter informacyjno-edukacyjny i nie stanowi porady medycznej. Przed rozpocz\u0119ciem suplementacji skonsultuj si\u0119 z lekarzem, zw\u0142aszcza je\u015bli przyjmujesz leki na sta\u0142e, jeste\u015b w ci\u0105\u017cy lub karmisz piersi\u0105 albo chorujesz przewlekle.<\/em><\/p>\n<p>Autor: <a href=\"https:\/\/ubucha.pl\/author\/ubucha\/\">Micha\u0142 Waluk<\/a> \u00b7 Opublikowano: 2026-05-20 \u00b7 Aktualizacja: 2026-08-15<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Wormwood is a bitter digestive herb, and thujone has raised concerns for a hundred years. We check the measured thujone content, EU limits, trials in Crohn's disease, and the risks.<\/p>","protected":false},"author":1,"featured_media":78672,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_gspb_post_css":"","footnotes":""},"categories":[369],"tags":[],"class_list":["post-67369","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-porady-praktyczne"],"blocksy_meta":[],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ubucha.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/67369","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ubucha.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ubucha.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ubucha.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ubucha.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=67369"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/ubucha.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/67369\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":77797,"href":"https:\/\/ubucha.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/67369\/revisions\/77797"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ubucha.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/78672"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ubucha.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=67369"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ubucha.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=67369"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ubucha.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=67369"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}