<\/p>\n
Linalol to alkohol monoterpenowy o wzorze sumarycznym C10H18O i masie cz\u0105steczkowej 154,25, opisany w bazie PubChem pod numerem CID 6549. Nazwa systematyczna brzmi 3,7-dimetylookta-1,6-dien-3-ol. Poza konopiami odpowiada za wo\u0144 lawendy, kolendry oraz drzewa r\u00f3\u017canego, a PubChem notuje jego obecno\u015b\u0107 w ponad dwustu olejkach ro\u015blinnych.<\/p>\n
Zapis w bazie chemicznej jest przy tym dok\u0142adniejszy ni\u017c zapis na karcie odmiany. PubChem prowadzi osobny rekord dla postaci o konfiguracji (3S), o tym samym wzorze sumarycznym, pod numerem CID 67179. Ten sam sk\u0142ad pierwiastkowy opisuje wi\u0119c dwie cz\u0105steczki b\u0119d\u0105ce swoimi odbiciami lustrzanymi, a bazy profilowe odmian podaj\u0105 jedn\u0105 pozycj\u0119 o nazwie linalol, bez rozdzielenia obu postaci. Z opisu konkretnego kwiatu nie wynika zatem, kt\u00f3r\u0105 z nich wykryto ani w jakiej proporcji sta\u0142y obok siebie.<\/p>\n
Poza olejkami eterycznymi ten sam zwi\u0105zek bywa notowany w jab\u0142kach, winogronach i owocach cytrusowych, a w przemy\u015ble spo\u017cywczym funkcjonuje jako substancja aromatyzuj\u0105ca oceniana przez komitet ekspert\u00f3w FAO oraz WHO do spraw dodatk\u00f3w do \u017cywno\u015bci. Dla naszego zestawienia oznacza to jedno: pytanie o linalol nie jest pytaniem o co\u015b swoistego dla konopi. To jeden z najszerzej rozpowszechnionych monoterpen\u00f3w \u015bwiata ro\u015blin, kt\u00f3ry w kwiecie konopi bywa jednym ze sk\u0142adnik\u00f3w mieszaniny zapachowej, a bywa te\u017c nieodnotowany wcale.<\/p>\n
<\/p>\n
Nie wiadomo. Nikt nie opublikowa\u0142 pomiaru \u015bledz\u0105cego st\u0119\u017cenie linalolu we krwi cz\u0142owieka po waporyzacji kwiatu konopi, wi\u0119c odpowiedzi wyra\u017conej w minutach po prostu nie ma. Znana jest natomiast temperatura wrzenia czystej substancji i to j\u0105 najcz\u0119\u015bciej myli si\u0119 z odpowiedzi\u0105 na to pytanie.<\/p>\n
| Zapis \u017ar\u00f3d\u0142owy temperatury wrzenia<\/th>\n | Ci\u015bnienie podane w zapisie<\/th>\n<\/tr>\n<\/thead>\n |
|---|---|
| 198 stopni Celsjusza<\/td>\n | nie podano<\/td>\n<\/tr>\n |
| 194,00 do 197,00 stopnia Celsjusza<\/td>\n | 760,00 mmHg<\/td>\n<\/tr>\n |
| 198-200 stopni Celsjusza<\/td>\n | nie podano<\/td>\n<\/tr>\n |
| 198 stopni Celsjusza<\/td>\n | nie podano<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n<\/div>\n Cztery zapisy pochodz\u0105 z Hazardous Substances Data Bank, z Human Metabolome Database, z kart bezpiecze\u0144stwa chemicznego przygotowywanych przez ILO oraz WHO i z opracowa\u0144 komitetu do spraw dodatk\u00f3w do \u017cywno\u015bci. Przypisania konkretnego zapisu do konkretnej bazy \u017ar\u00f3d\u0142o nie podaje, wi\u0119c nie robimy tego i my. \u017baden z tych pomiar\u00f3w nie powsta\u0142 pod obni\u017conym ci\u015bnieniem, co akurat dla linalolu jest wygodne: wszystkie cztery odnosz\u0105 si\u0119 do warunk\u00f3w por\u00f3wnywalnych mi\u0119dzy sob\u0105, a wyliczona z nich warto\u015b\u0107 atmosferyczna wynosi 195,5 stopnia Celsjusza.<\/p>\n Wrzenie czystej cieczy w kolbie i uwalnianie zwi\u0105zku z rozdrobnionej \u017cywicy w komorze urz\u0105dzenia to jednak dwa r\u00f3\u017cne zjawiska. Z pierwszej liczby nie wynika \u017cadna nastawa dla drugiego, a tekst, kt\u00f3ry podaje j\u0105 jako zalecenie dla urz\u0105dzenia, m\u00f3wi co\u015b, czego pomiar nie zawiera. Przebieg, kt\u00f3ry odczuwa pacjent, zale\u017cy za\u015b nie od pojedynczego terpenu, lecz od tego, jak surowiec zosta\u0142 podany.<\/p>\n Droga podania rozstrzyga o przebiegu bardziej ni\u017c sama odmiana. Po waporyzacji substancja przechodzi z p\u0142uc do krwi niemal natychmiast, wi\u0119c pierwsze odczucia pojawiaj\u0105 si\u0119 po kilku minutach, nasilenie ro\u015bnie jeszcze przez kilkana\u015bcie do trzydziestu minut, a ca\u0142o\u015b\u0107 mija w ci\u0105gu dw\u00f3ch do czterech godzin. Po po\u0142kni\u0119ciu surowiec pokonuje najpierw jelito i w\u0105trob\u0119, wi\u0119c na pierwsze odczucia czeka si\u0119 od p\u00f3\u0142 godziny do dw\u00f3ch, a epizod ci\u0105gnie si\u0119 sze\u015b\u0107, niekiedy osiem godzin. St\u0105d bierze si\u0119 najcz\u0119stsza pomy\u0142ka przy podaniu doustnym: kto uzna po trzydziestu minutach, \u017ce nic si\u0119 nie dzieje, i dobierze porcj\u0119, dostanie obie dawki naraz. Powy\u017csze przedzia\u0142y opisuj\u0105 drog\u0119 podania, nie t\u0119 odmian\u0119; badania farmakokinetycznego dla pojedynczego kultywaru nie opublikowano.<\/p>\n <\/p>\n Co badania wykaza\u0142y o dzia\u0142aniu linalolu?<\/h2>\nDwie prace, obie na myszach. Zbi\u00f3r dowodowy ca\u0142ego tego zestawienia liczy dwadzie\u015bcia dwie pozycje roz\u0142o\u017cone na jedena\u015bcie terpen\u00f3w i \u017cadna z nich nie obj\u0119\u0142a cz\u0142owieka; dwie w og\u00f3le nie dotycz\u0105 ssaka. Przy linalolu le\u017c\u0105 dwa badania wziewne na gryzoniach, bez ani jednego wyniku z hodowli kom\u00f3rkowej.<\/p>\n Starsza pochodzi z 2009 roku i ukaza\u0142a si\u0119 w czasopi\u015bmie Phytomedicine, a podpisali j\u0105 Linck VM, da Silva AL, Figueir\u00f3 M, Piato AL, Herrmann AP, Dupont Birck F, Caram\u00e3o EB, Nunes DS, Moreno PR, Elisabetsky E. Myszy trzymane przez 60 minut w komorze nasyconej linalolem w st\u0119\u017ceniu 1% i 3% mia\u0142y wyd\u0142u\u017cony sen wywo\u0142any pentobarbitalem i obni\u017con\u0105 temperatur\u0119 cia\u0142a; st\u0119\u017cenie 3% zmniejsza\u0142o aktywno\u015b\u0107 ruchow\u0105, natomiast koordynacja ruchowa w te\u015bcie rota-rod pozosta\u0142a bez zmian. Model: gryzo\u0144, mysz, inhalacja (PMID:18824339).<\/p>\n Nowsza ukaza\u0142a si\u0119 w 2024 roku w czasopi\u015bmie NeuroSci, a jej autorami s\u0105 Wagner JK, Gambell E, Gibbons T, Martin TJ, Kaplan JS. Przy kr\u00f3tkich zaci\u0105gni\u0119ciach par\u0105, dobranych tak, by na\u015bladowa\u0107 wziewne podanie u cz\u0142owieka, linalol dzia\u0142a\u0142 przeciwl\u0119kowo w podwy\u017cszonym labiryncie krzy\u017cowym u samic myszy, gdy dawki roz\u0142o\u017cono na 30 minut, a u samc\u00f3w wy\u0142\u0105cznie przy pojedynczym zaci\u0105gni\u0119ciu; po\u0142\u0105czenie podprogowego linalolu z kannabidiolem dawa\u0142o efekt synergiczny tylko u samic. Model: gryzo\u0144, mysz, pary wziewne (PMID:39728677).<\/p>\n Metody obu prac r\u00f3\u017cni\u0105 si\u0119 na tyle, \u017ce wynik\u00f3w nie da si\u0119 zsumowa\u0107. W pierwszej zwierz\u0119ta sp\u0119dzi\u0142y godzin\u0119 w komorze wype\u0142nionej par\u0105 zwi\u0105zku, w drugiej dosta\u0142y kr\u00f3tkie zaci\u0105gni\u0119cia dobrane tak, by przypomina\u0107 spos\u00f3b wdychania przez cz\u0142owieka. Pierwsza mierzy\u0142a d\u0142ugo\u015b\u0107 snu po barbituranie oraz temperatur\u0119 cia\u0142a, druga zachowanie w labiryncie. Obie opisuj\u0105 zachowanie zwierz\u0119cia w narzuconych warunkach, a nie objaw u pacjenta po suszu z apteki.<\/p>\n <\/p>\n Czego o linalolu nie wykazano?<\/h2>\nNie wykazano niczego u ludzi. \u017badna z dw\u00f3ch prac nie obj\u0119\u0142a cz\u0142owieka, \u017cadna nie mierzy\u0142a st\u0119\u017cenia zwi\u0105zku po waporyzacji kwiatu, a nowsza dok\u0142ada do tego zastrze\u017cenie, o kt\u00f3rym popularne karty odmian milcz\u0105: rezultat obraca si\u0119 zale\u017cnie od p\u0142ci zwierz\u0119cia oraz od uk\u0142adu dawek w czasie.<\/p>\n \u017badne z tych bada\u0144 nie obj\u0119\u0142o ludzi. Nowsze z nich pokazuje dodatkowo, \u017ce wynik zale\u017cy od p\u0142ci zwierz\u0119cia i od sposobu podania, wi\u0119c zdanie \u201elinalol uspokaja\u201d bez tych zastrze\u017ce\u0144 nie ma oparcia nawet w modelu gryzonia.<\/p>\n Rozbi\u00f3r tego zdania na cz\u0119\u015bci pokazuje, ile z popularnej tezy zostaje. Dzia\u0142anie przeciwl\u0119kowe wysz\u0142o w 2024 roku u samic wtedy, gdy dawki roz\u0142o\u017cono na trzydzie\u015bci minut, a u samc\u00f3w wy\u0142\u0105cznie przy pojedynczym zaci\u0105gni\u0119ciu. Ten sam eksperyment przeprowadzony na samcach z dawk\u0105 roz\u0142o\u017con\u0105 nie pokaza\u0142by efektu wcale. P\u0142e\u0107 zwierz\u0119cia oraz uk\u0142ad podania nie s\u0105 tu drobiazgiem metodycznym, tylko warunkiem, od kt\u00f3rego zale\u017cy sam wynik.<\/p>\n Nie wykazano r\u00f3wnie\u017c, \u017ceby stan uzyskany w komorze da\u0142o si\u0119 osi\u0105gn\u0105\u0107 z apteczn\u0105 porcj\u0105 suszu. Myszy z pracy z 2009 roku oddycha\u0142y przez godzin\u0119 powietrzem nasyconym czystym zwi\u0105zkiem; osoba waporyzuj\u0105ca kwiat wdycha przez kilka minut mieszanin\u0119 wielu substancji, w kt\u00f3rej linalol stanowi u\u0142amek. Nikt nie zmierzy\u0142, jaka jego cz\u0119\u015b\u0107 przechodzi w takich warunkach do pary ani ile z niej dociera do krwiobiegu. Nie wykazano wreszcie, \u017ceby opisana synergia z kannabidiolem, widoczna wy\u0142\u0105cznie u samic i wy\u0142\u0105cznie przy dawkach podprogowych, przenosi\u0142a si\u0119 na jakikolwiek preparat wydawany w polskiej aptece.<\/p>\n <\/p>\n Jakie dzia\u0142ania niepo\u017c\u0105dane zg\u0142aszano po linalolu?<\/h2>\nNie zg\u0142aszano \u017cadnych, bo nie ma gdzie. Formularz zg\u0142oszenia wskazuje preparat, a nie pojedynczy sk\u0142adnik zapachowy, wi\u0119c w polskich danych nie istnieje pozycja opisuj\u0105ca sam linalol. Odr\u0119bnie istnieje klasyfikacja chemiczna czystej substancji i to ona bywa mylnie cytowana jako profil bezpiecze\u0144stwa odmiany.<\/p>\n W europejskim inwentarzu klasyfikacji i oznakowania, zebranym przez PubChem przy numerze CID 6549, zg\u0142oszenia firm opisuj\u0105 czysty linalol oznaczeniami H315 (dzia\u0142a dra\u017cni\u0105co na sk\u00f3r\u0119), H317 (mo\u017ce powodowa\u0107 reakcj\u0119 alergiczn\u0105 sk\u00f3ry) oraz H319 (dzia\u0142a dra\u017cni\u0105co na oczy). Jest to klasyfikacja substancji w postaci st\u0119\u017conej, u\u017cywanej w przemy\u015ble oraz kosmetyce, i dotyczy kontaktu ze sk\u00f3r\u0105 albo z okiem. Nie opisuje pary z waporyzatora, w kt\u00f3rej zwi\u0105zek jest u\u0142amkiem mieszaniny, i nie da si\u0119 jej przenie\u015b\u0107 na susz bez pomiaru, kt\u00f3rego nikt dot\u0105d nie wykona\u0142.<\/p>\n Objawy, o kt\u00f3re pyta pacjent, dotycz\u0105 zreszt\u0105 surowca jako ca\u0142o\u015bci, a nie jego pojedynczego sk\u0142adnika.<\/p>\n Zg\u0142oszenia o dzia\u0142aniach niepo\u017c\u0105danych zbiera si\u0119 dla produktu leczniczego z numerem serii, a nie dla nazwy odmiany, wi\u0119c poni\u017csze dotyczy suszu konopnego jako grupy surowc\u00f3w. Powtarzaj\u0105 si\u0119 przede wszystkim sucho\u015b\u0107 w jamie ustnej, przekrwienie oczu oraz przyspieszenie akcji serca. Rzadziej opisywane s\u0105 zawroty g\u0142owy przy szybkiej pionizacji, ospa\u0142o\u015b\u0107 w ci\u0105gu dnia i przej\u015bciowe pogorszenie pami\u0119ci \u015bwie\u017cej, a tak\u017ce niepok\u00f3j nasilaj\u0105cy si\u0119 wraz z dawk\u0105. Osobn\u0105 spraw\u0105 s\u0105 leki przyjmowane r\u00f3wnolegle, zw\u0142aszcza uspokajaj\u0105ce i wp\u0142ywaj\u0105ce na krzepni\u0119cie: ich ocena wymaga znajomo\u015bci ca\u0142ej listy preparat\u00f3w, nie opisu ro\u015bliny. Cz\u0119sto\u015bci tych objaw\u00f3w nie podajemy liczbowo, bo publiczne zestawienia dla suszu konopnego w Polsce nie rozdzielaj\u0105 ich na poszczeg\u00f3lne produkty.<\/p>\n <\/p>\n Kt\u00f3re odmiany z polskich aptek maj\u0105 linalol jako terpen wiod\u0105cy?<\/h2>\n\u017badna. Pole terpenu wiod\u0105cego w wykazie aptecznym, na kt\u00f3rym stoi to zestawienie, przyjmuje wy\u0142\u0105cznie sze\u015b\u0107 nazw i linalolu w\u015br\u00f3d nich nie ma ani razu. Wszystkie osiemdziesi\u0105t pi\u0119\u0107 odmian ma przypisany jeden z sze\u015bciu innych zwi\u0105zk\u00f3w, a ta strona opisuje obecno\u015b\u0107 w sk\u0142adzie, nie dominacj\u0119.<\/p>\n \n |