{"id":71034,"date":"2026-07-15T08:50:13","date_gmt":"2026-07-15T06:50:13","guid":{"rendered":"https:\/\/ubucha.pl\/?p=71034"},"modified":"2026-08-27T12:18:31","modified_gmt":"2026-08-27T10:18:31","slug":"erbsenpalmitoylethanolamid-eine-endocannabinoidahnliche-verbindung-zur-schmerzlinderung","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ubucha.pl\/de\/pea-palmitoiloetanoloamid-endokannabinoidopodobny-zwiazek-na-bol-tabela\/","title":{"rendered":"PEA (Palmitoylethanolamid): endocannabinoid\u00e4hnliche Verbindung gegen Schmerzen (Tabelle)"},"content":{"rendered":"<p><script type=\"application\/ld+json\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"FAQPage\",\"@id\":\"https:\/\/ubucha.pl\/pea-palmitoiloetanoloamid-endokannabinoidopodobny-zwiazek-na-bol-tabela\/#faq\",\"mainEntity\":[{\"@type\":\"Question\",\"name\":\"Czy PEA dzia\u0142a na b\u00f3l neuropatyczny?\",\"acceptedAnswer\":{\"@type\":\"Answer\",\"text\":\"W badaniach nad b\u00f3lem przewlek\u0142ym PEA wypada lepiej ni\u017c kontrola. Metaanaliza obejmuj\u0105ca 10 pr\u00f3b randomizowanych, 786 os\u00f3b na PEA i 512 w grupach kontrolnych, wykaza\u0142a r\u00f3\u017cnic\u0119 2,03 punktu w skali VAS przy przedziale ufno\u015bci od 1,19 do 2,87 (Artukoglu, Pain Physician, 2017).\"}},{\"@type\":\"Question\",\"name\":\"Ile os\u00f3b \u0142\u0105cznie przebadano w pr\u00f3bach nad PEA?\",\"acceptedAnswer\":{\"@type\":\"Answer\",\"text\":\"Przegl\u0105d zespo\u0142\u00f3w uciskowych nerwu podaje, \u017ce od lat siedemdziesi\u0105tych zwi\u0105zek oceniano w ponad trzydziestu pr\u00f3bach klinicznych obejmuj\u0105cych oko\u0142o 6000 os\u00f3b. Najwi\u0119ksz\u0105 pojedyncz\u0105 pr\u00f3b\u0105 jest badanie rejestracyjne w rwie kulszowej na 636 pacjentach, trwaj\u0105ce trzy tygodnie.\"}},{\"@type\":\"Question\",\"name\":\"Czy forma ultramikronizowana jest lepsza od zwyk\u0142ej?\",\"acceptedAnswer\":{\"@type\":\"Answer\",\"text\":\"Nie wykazano tego. Przegl\u0105d farmakokinetyczny stwierdza brak bada\u0144 por\u00f3wnuj\u0105cych posta\u0107 niemikronizowan\u0105 z mikronizowan\u0105 bezpo\u015brednio, wi\u0119c przewaga kt\u00f3rejkolwiek z nich pozostaje nieudowodniona (Gabrielsson, Br J Clin Pharmacol, 2016). Argument o wy\u017cszej biodost\u0119pno\u015bci jest dzi\u015b teoretyczny.\"}},{\"@type\":\"Question\",\"name\":\"Czym PEA r\u00f3\u017cni si\u0119 od CBD?\",\"acceptedAnswer\":{\"@type\":\"Answer\",\"text\":\"PEA jest wytwarzany przez organizm i dzia\u0142a g\u0142\u00f3wnie przez receptor j\u0105drowy PPAR-alfa. CBD pochodzi z ro\u015bliny, nie hamuje ludzkiego enzymu FAAH i podnosi poziom anandamidu inn\u0105 drog\u0105, przez konkurencj\u0119 o bia\u0142ka transportuj\u0105ce FABP (Elmes, J Biol Chem, 2015).\"}},{\"@type\":\"Question\",\"name\":\"Czy PEA ma znane dzia\u0142ania niepo\u017c\u0105dane?\",\"acceptedAnswer\":{\"@type\":\"Answer\",\"text\":\"Dla kuracji do 49 dni dane przemawiaj\u0105 przeciwko ci\u0119\u017ckim reakcjom o cz\u0119sto\u015bci jeden na dwie\u015bcie lub wi\u0119kszej. Powy\u017cej 60 dni liczba przebadanych os\u00f3b jest za ma\u0142a, by wykluczy\u0107 cz\u0119sto\u015b\u0107 rz\u0119du jeden na sto. O interakcjach lekowych wiadomo niewiele, wi\u0119c decyzj\u0119 warto om\u00f3wi\u0107 z lekarzem.\"}}]}]}<\/script><\/p>\n<p>Palmitoiloetanoloamid (PEA) to lipid, kt\u00f3ry organizm wytwarza sam w tkance obj\u0119tej stanem zapalnym lub uszkodzeniem. W suplementach pojawia si\u0119 od kilkunastu lat, zwykle z obietnic\u0105 u\u015bmierzania b\u00f3lu bez \u017co\u0142\u0105dkowych skutk\u00f3w ubocznych lek\u00f3w przeciwzapalnych. Podstawa dowodowa istnieje i jest wi\u0119ksza ni\u017c przy typowym suplemencie, ale w\u0119\u017csza, ni\u017c sugeruj\u0105 opisy produkt\u00f3w. Sk\u0142adaj\u0105 si\u0119 na ni\u0105 dwie metaanalizy opublikowane w <em>Pain Physician<\/em>, kilkana\u015bcie pr\u00f3b klinicznych oraz jedno du\u017ce badanie rejestracyjne w rwie kulszowej. Cz\u0119\u015b\u0107 z nich to jednak badania otwarte, bez grupy por\u00f3wnawczej, a jedn\u0105 z metaanaliz wsp\u00f3\u0142tworzyli pracownicy producenta. Ten artyku\u0142 rozdziela to, co zmierzono u ludzi, od tego, co zmierzono w hodowli kom\u00f3rkowej i u gryzoni, i pokazuje, w kt\u00f3rym miejscu dow\u00f3d si\u0119 urywa oraz o co warto zapyta\u0107 przed zakupem.<\/p>\n<blockquote><p><strong>KLUCZOWE INFORMACJE<\/strong><br \/>\u2022 PEA to endogenna N-acyloetanoloamina; dzia\u0142a g\u0142\u00f3wnie przez receptor j\u0105drowy PPAR-alfa, a nie przez receptory CB1 i CB2.<br \/>\u2022 Dwie metaanalizy w Pain Physician oceni\u0142y PEA w b\u00f3lu przewlek\u0142ym: pula 12 bada\u0144 (<a href=\"https:\/\/pubmed.ncbi.nlm.nih.gov\/26815246\/\" rel=\"noopener nofollow\" target=\"_blank\">Paladini, Pain Physician, 2016<\/a>) i 10 bada\u0144 u 786 os\u00f3b przyjmuj\u0105cych PEA wobec 512 os\u00f3b z grup kontrolnych (<a href=\"https:\/\/pubmed.ncbi.nlm.nih.gov\/28727699\/\" rel=\"noopener nofollow\" target=\"_blank\">Artukoglu, Pain Physician, 2017<\/a>).<br \/>\u2022 Najwi\u0119ksz\u0105 pojedyncz\u0105 pr\u00f3b\u0105 jest badanie rejestracyjne w b\u00f3lu krzy\u017ca z rw\u0105 kulszow\u0105: 636 pacjent\u00f3w, trzy tygodnie, ramiona 300 i 600 mg na dob\u0119 wobec placebo (<a href=\"https:\/\/pmc.ncbi.nlm.nih.gov\/articles\/PMC7132032\/\" rel=\"noopener nofollow\" target=\"_blank\">Cruccu, CNS Neurol Disord Drug Targets, 2019<\/a>).<br \/>\u2022 Przewaga formy mikronizowanej nad zwyk\u0142\u0105 nie zosta\u0142a wykazana: przegl\u0105d w British Journal of Clinical Pharmacology stwierdza brak bada\u0144 por\u00f3wnuj\u0105cych obie postacie bezpo\u015brednio (<a href=\"https:\/\/pmc.ncbi.nlm.nih.gov\/articles\/PMC5094513\/\" rel=\"noopener nofollow\" target=\"_blank\">Gabrielsson, Br J Clin Pharmacol, 2016<\/a>).<br \/>\u2022 Metaanaliz\u0119 z 2016 roku wsp\u00f3\u0142tworzyli pracownicy producenta mikronizowanego PEA, co czytelnik powinien wiedzie\u0107, oceniaj\u0105c jej wymow\u0119.<\/p><\/blockquote>\n<h2>Czym jest PEA i dlaczego bywa nazywany zwi\u0105zkiem endokannabinoidopodobnym?<\/h2>\n<p>PEA nale\u017cy do rodziny N-acyloetanoloamin (NAE), tej samej co anandamid, pierwszy poznany endokannabinoid. Pokrewie\u0144stwo jest chemiczne, nie funkcjonalne: PEA nie wi\u0105\u017ce si\u0119 w istotnym stopniu z receptorami CB1 ani CB2. Okre\u015blenie &#8222;endokannabinoidopodobny&#8221; m\u00f3wi wi\u0119c o budowie cz\u0105steczki i o wsp\u00f3lnych enzymach rozk\u0142adaj\u0105cych, a nie o wsp\u00f3lnym receptorze.<\/p>\n<p>G\u0142\u00f3wnym opisanym celem molekularnym PEA jest receptor j\u0105drowy PPAR-alfa. Przegl\u0105d receptorowy po\u015bwi\u0119cony obu tym lipidom wymienia obok niego kana\u0142 TRPV1 oraz receptory b\u0142onowe GPR119 i GPR55, zaznaczaj\u0105c przy tym, \u017ce powinowactwo do poszczeg\u00f3lnych bia\u0142ek jest r\u00f3\u017cne i nie wsz\u0119dzie dobrze zmierzone (<a href=\"https:\/\/pmc.ncbi.nlm.nih.gov\/articles\/PMC7864322\/\" rel=\"noopener nofollow\" target=\"_blank\">Im, Int J Mol Sci, 2021<\/a>). Na poziomie tkanki opisywany mechanizm to hamowanie degranulacji kom\u00f3rek tucznych i wyciszanie aktywacji gleju.<\/p>\n<p>Warto od razu zaznaczy\u0107 granic\u0119 tego opisu. Mechanizm kom\u00f3rkowy pochodzi z hodowli i z modeli zwierz\u0119cych, a nie z pomiar\u00f3w u pacjent\u00f3w. Praca opisuj\u0105ca inhibitor enzymu rozk\u0142adaj\u0105cego PEA pokaza\u0142a zniesienie nadwra\u017cliwo\u015bci b\u00f3lowej u myszy i szczur\u00f3w po podaniu na sk\u00f3r\u0119, a efekt znika\u0142 u zwierz\u0105t pozbawionych PPAR-alfa (<a href=\"https:\/\/pmc.ncbi.nlm.nih.gov\/articles\/PMC3723234\/\" rel=\"noopener nofollow\" target=\"_blank\">Sasso, Pain, 2013<\/a>). To mocna przes\u0142anka dla szlaku, ale nie dow\u00f3d, \u017ce tak samo dzia\u0142a kapsu\u0142ka u cz\u0142owieka.<\/p>\n<h2>Czy PEA rzeczywi\u015bcie zmniejsza b\u00f3l?<\/h2>\n<p>Odpowied\u017a brzmi: w badaniach nad b\u00f3lem przewlek\u0142ym PEA wypada lepiej ni\u017c kontrola, tylko jako\u015b\u0107 tych bada\u0144 jest nier\u00f3wna, a dwie metaanalizy liczy\u0142y co innego. Pula z 2016 roku obj\u0119\u0142a dwana\u015bcie bada\u0144, ale tylko trzy z nich mia\u0142y podw\u00f3jnie \u015blep\u0105 pr\u00f3b\u0119 i placebo; dwa por\u00f3wnywano otwarcie ze standardow\u0105 terapi\u0105, a siedem nie mia\u0142o grupy odniesienia w og\u00f3le.<\/p>\n<div style=\"overflow-x:auto;margin:1.5rem 0;\">\n<table style=\"width:100%;border-collapse:collapse;min-width:640px;\">\n<thead>\n<tr style=\"border-bottom:2px solid #2a7a2a;\">\n<th style=\"text-align:left;padding:0.5rem;\">Praca<\/th>\n<th style=\"text-align:left;padding:0.5rem;\">Kogo obj\u0119\u0142a<\/th>\n<th style=\"text-align:left;padding:0.5rem;\">Co por\u00f3wnywano<\/th>\n<th style=\"text-align:left;padding:0.5rem;\">Wynik podany przez autor\u00f3w<\/th>\n<\/tr>\n<\/thead>\n<tbody>\n<tr style=\"border-bottom:1px solid #ddd;\">\n<td style=\"padding:0.5rem;\">Paladini, Pain Physician, 2016<\/td>\n<td style=\"padding:0.5rem;\">pula 12 bada\u0144, w tym 3 z placebo<\/td>\n<td style=\"padding:0.5rem;\">PEA mikronizowany i ultramikronizowany wobec kontroli<\/td>\n<td style=\"padding:0.5rem;\">spadek b\u00f3lu 1,04 punktu na 2 tygodnie wobec 0,20 w kontroli; w dniu 60 wynik b\u00f3lu 3 lub ni\u017cej u 81% wobec 40,9%<\/td>\n<\/tr>\n<tr style=\"border-bottom:1px solid #ddd;\">\n<td style=\"padding:0.5rem;\">Artukoglu, Pain Physician, 2017<\/td>\n<td style=\"padding:0.5rem;\">10 bada\u0144, 786 os\u00f3b na PEA i 512 w kontroli<\/td>\n<td style=\"padding:0.5rem;\">tylko pr\u00f3by randomizowane, 8 z nich w metaanalizie<\/td>\n<td style=\"padding:0.5rem;\">r\u00f3\u017cnica 2,03 punktu w skali VAS, przedzia\u0142 ufno\u015bci 1,19-2,87<\/td>\n<\/tr>\n<tr style=\"border-bottom:1px solid #ddd;\">\n<td style=\"padding:0.5rem;\">Cruccu, CNS Neurol Disord Drug Targets, 2019<\/td>\n<td style=\"padding:0.5rem;\">636 pacjent\u00f3w z b\u00f3lem krzy\u017ca i rw\u0105 kulszow\u0105<\/td>\n<td style=\"padding:0.5rem;\">300 i 600 mg na dob\u0119 wobec placebo, 3 tygodnie<\/td>\n<td style=\"padding:0.5rem;\">NNT 1,7 dla b\u00f3lu i 1,5 dla sprawno\u015bci; efekt r\u00f3s\u0142 wraz z prawdopodobie\u0144stwem komponenty neuropatycznej<\/td>\n<\/tr>\n<tr style=\"border-bottom:1px solid #ddd;\">\n<td style=\"padding:0.5rem;\">Schifilliti, Pain Res Treat, 2014<\/td>\n<td style=\"padding:0.5rem;\">30 os\u00f3b z neuropati\u0105 cukrzycow\u0105<\/td>\n<td style=\"padding:0.5rem;\">300 mg dwa razy dziennie, ocena po 30 i 60 dniach<\/td>\n<td style=\"padding:0.5rem;\">istotna redukcja nasilenia b\u00f3lu w trzech skalach objawowych, bez grupy kontrolnej<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n<\/div>\n<p>R\u00f3\u017cnica 2,03 punktu w skali VAS to wynik istotny i klinicznie zauwa\u017calny, ale autorzy sami opatrzyli go zastrze\u017ceniem: badania by\u0142o ma\u0142o, dotyczy\u0142y r\u00f3\u017cnych przyczyn b\u00f3lu, mia\u0142y odmienne schematy, a raportowanie dzia\u0142a\u0144 niepo\u017c\u0105danych oceniono jako s\u0142abe. Metaanaliz\u0119 z 2016 roku wsp\u00f3\u0142tworzyli natomiast pracownicy Epitech Group, czyli producenta mikronizowanego PEA, co wida\u0107 w polu afiliacji dw\u00f3ch autor\u00f3w.<\/p>\n<h2>Czy forma mikronizowana wch\u0142ania si\u0119 lepiej ni\u017c zwyk\u0142a?<\/h2>\n<p>Nie wiadomo, bo nikt tego bezpo\u015brednio nie por\u00f3wna\u0142. To jest ustalenie, kt\u00f3re najbardziej rozmija si\u0119 z tym, co obiecuj\u0105 etykiety. Przegl\u0105d farmakokinetyczny w <em>British Journal of Clinical Pharmacology<\/em> przeanalizowa\u0142 dost\u0119pn\u0105 literatur\u0119 i stwierdzi\u0142 wprost, \u017ce nie ma bada\u0144 zestawiaj\u0105cych posta\u0107 niemikronizowan\u0105 z mikronizowan\u0105 g\u0142owa w g\u0142ow\u0119, wobec czego dow\u00f3d na przewag\u0119 kt\u00f3rejkolwiek z nich obecnie nie istnieje (<a href=\"https:\/\/pmc.ncbi.nlm.nih.gov\/articles\/PMC5094513\/\" rel=\"noopener nofollow\" target=\"_blank\">Gabrielsson, Br J Clin Pharmacol, 2016<\/a>).<\/p>\n<p>Nie znaczy to, \u017ce rozdrobnienie cz\u0105stek jest bez znaczenia. Znaczy tyle, \u017ce argument o wy\u017cszej biodost\u0119pno\u015bci formy ultramikronizowanej jest dzi\u015b argumentem teoretycznym, opartym na fizykochemii proszku, a nie na por\u00f3wnawczym pomiarze st\u0119\u017ce\u0144 u ludzi. Ten sam przegl\u0105d zauwa\u017ca, \u017ce w opublikowanych pr\u00f3bach brakowa\u0142o podstawowych informacji o rozrzucie wynik\u00f3w i o pomiarach w punktach po\u015brednich, co utrudnia jakiekolwiek zestawienie postaci mi\u0119dzy badaniami.<\/p>\n<p>Praktyczny wniosek dla czytelnika jest ostro\u017cny. Je\u017celi producent podaje, \u017ce jego preparat jest skuteczny przy ni\u017cszej zawarto\u015bci substancji, bo jest ultramikronizowany, to jest to twierdzenie marketingowe, a nie odczyt z badania por\u00f3wnawczego. Warto o to zapyta\u0107 i poprosi\u0107 o wskazanie pracy, w kt\u00f3rej obie postacie zestawiono.<\/p>\n<h2>W jakich wskazaniach PEA badano u ludzi?<\/h2>\n<p>Najlepiej udokumentowanym obszarem jest b\u00f3l krzy\u017ca z komponent\u0105 korzeniow\u0105. Badanie rejestracyjne z 2010 roku obj\u0119\u0142o 636 pacjent\u00f3w w uk\u0142adzie wieloo\u015brodkowym, z podw\u00f3jnie \u015blep\u0105 pr\u00f3b\u0105 i trzema ramionami, i trwa\u0142o trzy tygodnie. Ponowna analiza tych danych wykaza\u0142a, \u017ce im wy\u017csze prawdopodobie\u0144stwo b\u00f3lu neuropatycznego u pacjenta, tym lepszy efekt leczenia, przy czym korelacja ta nie dotyczy\u0142a poprawy sprawno\u015bci (<a href=\"https:\/\/pmc.ncbi.nlm.nih.gov\/articles\/PMC7132032\/\" rel=\"noopener nofollow\" target=\"_blank\">Cruccu, CNS Neurol Disord Drug Targets, 2019<\/a>). Rozr\u00f3\u017cnienie mi\u0119dzy b\u00f3lem nocyceptywnym a neuropatycznym opisujemy szerzej we wpisie o <a href=\"https:\/\/ubucha.pl\/bol-nocyceptywny-vs-neuropatyczny-dlaczego-kannabinoidy-dzialaja-inaczej-na-kazdy-typ\/\">dw\u00f3ch typach b\u00f3lu i r\u00f3\u017cnej odpowiedzi na kannabinoidy<\/a>.<\/p>\n<p>W neuropatii cukrzycowej opublikowano badanie otwarte na 30 pacjentach, kt\u00f3rym podawano 300 mg dwa razy dziennie, z ocen\u0105 po 30 i 60 dniach. Poprawa w trzech skalach objawowych by\u0142a istotna statystycznie, ale projekt nie mia\u0142 grupy kontrolnej ani za\u015blepienia, wi\u0119c efekt oczekiwania pozostaje nierozdzielony od dzia\u0142ania preparatu (<a href=\"https:\/\/pmc.ncbi.nlm.nih.gov\/articles\/PMC3996286\/\" rel=\"noopener nofollow\" target=\"_blank\">Schifilliti, Pain Res Treat, 2014<\/a>).<\/p>\n<p>W b\u00f3lu miednicznym w przebiegu endometriozy przeprowadzono pr\u00f3b\u0119 randomizowan\u0105 z placebo na 61 kobietach po zabiegu laparoskopowym. Pacjentki dostawa\u0142y nie sam PEA, lecz po\u0142\u0105czenie z transpolidatyn\u0105, a wynik wypad\u0142 lepiej ni\u017c placebo. Ta sama praca odnotowuje jednak, \u017ce celekoksyb obni\u017cy\u0142 b\u00f3l miedniczny silniej ni\u017c badane po\u0142\u0105czenie (<a href=\"https:\/\/pubmed.ncbi.nlm.nih.gov\/21601979\/\" rel=\"noopener nofollow\" target=\"_blank\">Cobellis, Eur J Obstet Gynecol Reprod Biol, 2011<\/a>). Doniesienia o zapaleniu staw\u00f3w, jelicie dra\u017cliwym i stwardnieniu rozsianym pochodz\u0105 z modeli zwierz\u0119cych i hodowli kom\u00f3rkowych, wi\u0119c nie nale\u017cy ich czyta\u0107 jako wskaza\u0144.<\/p>\n<h2>Czym PEA r\u00f3\u017cni si\u0119 od CBD?<\/h2>\n<p>R\u00f3\u017cni\u0105 si\u0119 pochodzeniem i celem receptorowym, a przede wszystkim rodzajem dowod\u00f3w, jakimi dysponujemy. PEA powstaje w ludzkich kom\u00f3rkach i dzia\u0142a g\u0142\u00f3wnie przez receptor j\u0105drowy PPAR-alfa. CBD pochodzi z ro\u015bliny i przez lata opisywano je jako inhibitor enzymu FAAH, rozk\u0142adaj\u0105cego anandamid. Ten opis wymaga dzi\u015b poprawki: praca w <em>Journal of Biological Chemistry<\/em> wykaza\u0142a, \u017ce CBD nie hamuje ludzkiego FAAH, a jedynie enzym gryzoni, i zaproponowa\u0142a inny mechanizm wzrostu anandamidu u ludzi, mianowicie konkurencj\u0119 o wewn\u0105trzkom\u00f3rkowe bia\u0142ka transportuj\u0105ce z rodziny FABP (<a href=\"https:\/\/pmc.ncbi.nlm.nih.gov\/articles\/PMC4423662\/\" rel=\"noopener nofollow\" target=\"_blank\">Elmes, J Biol Chem, 2015<\/a>).<\/p>\n<p>Druga r\u00f3\u017cnica dotyczy tego, jak daleko si\u0119ga ocena bezpiecze\u0144stwa. Dla CBD istnieje aktualna opinia urz\u0119dowa: panel EFSA wyprowadzi\u0142 prowizoryczn\u0105 dawk\u0119 bezpieczn\u0105 0,0275 mg na kilogram masy cia\u0142a na dob\u0119, czyli oko\u0142o 2 mg dziennie dla osoby wa\u017c\u0105cej 70 kg, i zastrzeg\u0142, \u017ce bezpiecze\u0144stwa nie da si\u0119 ustali\u0107 u os\u00f3b poni\u017cej 25 roku \u017cycia, u kobiet w ci\u0105\u017cy i karmi\u0105cych oraz u os\u00f3b przyjmuj\u0105cych leki (<a href=\"https:\/\/pmc.ncbi.nlm.nih.gov\/articles\/PMC12884199\/\" rel=\"noopener nofollow\" target=\"_blank\">EFSA, EFSA Journal, 2026<\/a>). Dla PEA analogicznego dokumentu nie ma.<\/p>\n<p>Trzecia r\u00f3\u017cnica to obszar dowod\u00f3w klinicznych. PEA badano przede wszystkim w b\u00f3lu przewlek\u0142ym; CBD ma najmocniejsze dane w padaczkach lekoopornych. Zestawienia obu zwi\u0105zk\u00f3w u tego samego pacjenta nie przeprowadzono w \u017cadnej opublikowanej pr\u00f3bie randomizowanej, wi\u0119c twierdzenia o synergii pozostaj\u0105 hipotez\u0105. Szerzej o rodzinie tych lipid\u00f3w piszemy we wpisie o <a href=\"https:\/\/ubucha.pl\/endokannabinoidom-pea-oea-i-pokrewne-zwiazki-poza-anandamidem-i-2-ag\/\">rozszerzonym uk\u0142adzie endokannabinoidowym<\/a>.<\/p>\n<h2>Co wiadomo o bezpiecze\u0144stwie PEA?<\/h2>\n<p>Autorzy metaanalizy z 2016 roku odnotowali, \u017ce w \u017cadnym z obj\u0119tych ni\u0105 bada\u0144 nie zarejestrowano ci\u0119\u017ckich zdarze\u0144 niepo\u017c\u0105danych zwi\u0105zanych z PEA. Okres obserwacji jest jednak kr\u00f3tki i to zastrze\u017cenie jest tu wa\u017cniejsze od samego braku sygna\u0142u. Przegl\u0105d z 2016 roku podaje, \u017ce dla kuracji trwaj\u0105cych do 49 dni dane przemawiaj\u0105 przeciwko wyst\u0119powaniu ci\u0119\u017ckich reakcji z cz\u0119sto\u015bci\u0105 jeden na dwie\u015bcie lub wi\u0119ksz\u0105. Dla leczenia powy\u017cej 60 dni liczba przebadanych os\u00f3b jest natomiast zbyt ma\u0142a, by wykluczy\u0107 cz\u0119sto\u015b\u0107 rz\u0119du jeden na sto (<a href=\"https:\/\/pmc.ncbi.nlm.nih.gov\/articles\/PMC5094513\/\" rel=\"noopener nofollow\" target=\"_blank\">Gabrielsson, Br J Clin Pharmacol, 2016<\/a>).<\/p>\n<p>Liczba, kt\u00f3ra kr\u0105\u017cy po opisach produkt\u00f3w, brzmi &#8222;sze\u015b\u0107 tysi\u0119cy pacjent\u00f3w bez powa\u017cnych zdarze\u0144&#8221;. Ma ona \u017ar\u00f3d\u0142o: przegl\u0105d zespo\u0142\u00f3w uciskowych nerwu podaje, \u017ce od lat siedemdziesi\u0105tych PEA oceniano w ponad trzydziestu pr\u00f3bach klinicznych obejmuj\u0105cych \u0142\u0105cznie oko\u0142o 6000 os\u00f3b, a w samych zespo\u0142ach uciskowych opublikowano osiem bada\u0144 na 1366 pacjentach (<a href=\"https:\/\/pmc.ncbi.nlm.nih.gov\/articles\/PMC4631430\/\" rel=\"noopener nofollow\" target=\"_blank\">Keppel Hesselink, J Pain Res, 2015<\/a>). Ta liczba opisuje jednak sum\u0119 uczestnik\u00f3w bada\u0144 skuteczno\u015bci, a nie prospektywny rejestr bezpiecze\u0144stwa, i nie nale\u017cy jej czyta\u0107 jako dowodu na bezpiecze\u0144stwo d\u0142ugoterminowe.<\/p>\n<p>O interakcjach lekowych PEA wiadomo niewiele i brak doniesie\u0144 nie jest tym samym co wykazany brak interakcji. Je\u017celi b\u00f3l jest przewlek\u0142y i leczony, decyzj\u0119 o do\u0142o\u017ceniu preparatu warto podj\u0105\u0107 z lekarzem prowadz\u0105cym, zw\u0142aszcza przy jednoczesnym przyjmowaniu lek\u00f3w przeciwb\u00f3lowych lub przeciwpadaczkowych. Odr\u0119bnie o tym, co wiadomo o konopiach w tym samym wskazaniu, piszemy we wpisie o <a href=\"https:\/\/ubucha.pl\/cbd-a-nerwobol-nerwu-trojdzielnego-czy-lagodzi-bol-faq\/\">nerwob\u00f3lu nerwu tr\u00f3jdzielnego<\/a>.<\/p>\n<h2>Najcz\u0119\u015bciej zadawane pytania<\/h2>\n<h3>Czy PEA dzia\u0142a na b\u00f3l neuropatyczny?<\/h3>\n<p>W badaniach nad b\u00f3lem przewlek\u0142ym PEA wypada lepiej ni\u017c kontrola. Metaanaliza obejmuj\u0105ca 10 pr\u00f3b randomizowanych, 786 os\u00f3b na PEA i 512 w grupach kontrolnych, wykaza\u0142a r\u00f3\u017cnic\u0119 2,03 punktu w skali VAS przy przedziale ufno\u015bci od 1,19 do 2,87 (<a href=\"https:\/\/pubmed.ncbi.nlm.nih.gov\/28727699\/\" rel=\"noopener nofollow\" target=\"_blank\">Artukoglu, Pain Physician, 2017<\/a>).<\/p>\n<h3>Ile os\u00f3b \u0142\u0105cznie przebadano w pr\u00f3bach nad PEA?<\/h3>\n<p>Przegl\u0105d zespo\u0142\u00f3w uciskowych nerwu podaje, \u017ce od lat siedemdziesi\u0105tych zwi\u0105zek oceniano w ponad trzydziestu pr\u00f3bach klinicznych obejmuj\u0105cych oko\u0142o 6000 os\u00f3b. Najwi\u0119ksz\u0105 pojedyncz\u0105 pr\u00f3b\u0105 jest badanie rejestracyjne w rwie kulszowej na 636 pacjentach, trwaj\u0105ce trzy tygodnie.<\/p>\n<h3>Czy forma ultramikronizowana jest lepsza od zwyk\u0142ej?<\/h3>\n<p>Nie wykazano tego. Przegl\u0105d farmakokinetyczny stwierdza brak bada\u0144 por\u00f3wnuj\u0105cych posta\u0107 niemikronizowan\u0105 z mikronizowan\u0105 bezpo\u015brednio, wi\u0119c przewaga kt\u00f3rejkolwiek z nich pozostaje nieudowodniona (<a href=\"https:\/\/pmc.ncbi.nlm.nih.gov\/articles\/PMC5094513\/\" rel=\"noopener nofollow\" target=\"_blank\">Gabrielsson, Br J Clin Pharmacol, 2016<\/a>). Argument o wy\u017cszej biodost\u0119pno\u015bci jest dzi\u015b teoretyczny.<\/p>\n<h3>Czym PEA r\u00f3\u017cni si\u0119 od CBD?<\/h3>\n<p>PEA jest wytwarzany przez organizm i dzia\u0142a g\u0142\u00f3wnie przez receptor j\u0105drowy PPAR-alfa. CBD pochodzi z ro\u015bliny, nie hamuje ludzkiego enzymu FAAH i podnosi poziom anandamidu inn\u0105 drog\u0105, przez konkurencj\u0119 o bia\u0142ka transportuj\u0105ce FABP (<a href=\"https:\/\/pmc.ncbi.nlm.nih.gov\/articles\/PMC4423662\/\" rel=\"noopener nofollow\" target=\"_blank\">Elmes, J Biol Chem, 2015<\/a>).<\/p>\n<h3>Czy PEA ma znane dzia\u0142ania niepo\u017c\u0105dane?<\/h3>\n<p>Dla kuracji do 49 dni dane przemawiaj\u0105 przeciwko ci\u0119\u017ckim reakcjom o cz\u0119sto\u015bci jeden na dwie\u015bcie lub wi\u0119kszej. Powy\u017cej 60 dni liczba przebadanych os\u00f3b jest za ma\u0142a, by wykluczy\u0107 cz\u0119sto\u015b\u0107 rz\u0119du jeden na sto. O interakcjach lekowych wiadomo niewiele, wi\u0119c decyzj\u0119 warto om\u00f3wi\u0107 z lekarzem.<\/p>\n<p><em>Artyku\u0142 ma charakter informacyjno-edukacyjny i nie stanowi porady medycznej. Przed rozpocz\u0119ciem suplementacji skonsultuj si\u0119 z lekarzem, zw\u0142aszcza je\u015bli przyjmujesz leki na sta\u0142e, jeste\u015b w ci\u0105\u017cy lub karmisz piersi\u0105 albo chorujesz przewlekle.<\/em><\/p>\n<p>Autor: <a href=\"https:\/\/ubucha.pl\/author\/ubucha\/\">Micha\u0142 Waluk<\/a> \u00b7 Opublikowano: 2026-07-15 \u00b7 Aktualizacja: 2026-08-16<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>PEA (Palmitoylethanolamid) bei chronischen Schmerzen: Wie viele Personen wurden untersucht, was sagen zwei Metaanalysen von Pain Physician und was ist \u00fcber die mikronisierte Form nicht bekannt.<\/p>","protected":false},"author":1,"featured_media":79132,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_gspb_post_css":"","footnotes":""},"categories":[369],"tags":[],"class_list":["post-71034","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-porady-praktyczne"],"blocksy_meta":[],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ubucha.pl\/de\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/71034","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ubucha.pl\/de\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ubucha.pl\/de\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ubucha.pl\/de\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ubucha.pl\/de\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=71034"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/ubucha.pl\/de\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/71034\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":78055,"href":"https:\/\/ubucha.pl\/de\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/71034\/revisions\/78055"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ubucha.pl\/de\/wp-json\/wp\/v2\/media\/79132"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ubucha.pl\/de\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=71034"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ubucha.pl\/de\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=71034"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ubucha.pl\/de\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=71034"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}