{"id":62820,"date":"2026-05-11T12:09:20","date_gmt":"2026-05-11T10:09:20","guid":{"rendered":"https:\/\/ubucha.pl\/?p=62820"},"modified":"2026-08-21T11:04:33","modified_gmt":"2026-08-21T09:04:33","slug":"eigenschaften-und-wirkung-von-kolostrum-und-lohnt-es-sich-fur-erwachsene","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ubucha.pl\/de\/colostrum-wlasciwosci-dzialanie-i-czy-warto-dla-doroslych\/","title":{"rendered":"Colostrum Eigenschaften - lohnt es sich f\u00fcr Erwachsene 2026"},"content":{"rendered":"<p><script type=\"application\/ld+json\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"FAQPage\",\"@id\":\"https:\/\/ubucha.pl\/colostrum-wlasciwosci-dzialanie-i-czy-warto-dla-doroslych\/#faq\",\"mainEntityOfPage\":\"https:\/\/ubucha.pl\/colostrum-wlasciwosci-dzialanie-i-czy-warto-dla-doroslych\/\",\"mainEntity\":[{\"@type\":\"Question\",\"name\":\"Czym colostrum r\u00f3\u017cni si\u0119 od zwyk\u0142ego mleka krowiego?\",\"acceptedAnswer\":{\"@type\":\"Answer\",\"text\":\"St\u0119\u017ceniem, nie sk\u0142adem. Siara zawiera 34,0-87,0 g\/L IgG1 wobec 0,31-0,40 g\/L w mleku dojrza\u0142ym oraz 1,5-5 g\/L laktoferyny wobec 0,02-0,75 g\/L (Playford i Weiser, Nutrients, 2021). Przy laktoperoksydazie i lizozymie zakresy dla obu p\u0142yn\u00f3w zachodz\u0105 na siebie, wi\u0119c przewaga siary nie dotyczy wszystkich frakcji.\"}},{\"@type\":\"Question\",\"name\":\"Czy colostrum wzmacnia odporno\u015b\u0107 doros\u0142ych?\",\"acceptedAnswer\":{\"@type\":\"Answer\",\"text\":\"W badaniu z 53 m\u0119\u017cczyznami 20 g siary dziennie przez 12 tygodni istotnie zmniejszy\u0142o odsetek dni z infekcj\u0105 g\u00f3rnych dr\u00f3g oddechowych oraz liczb\u0119 epizod\u00f3w wobec placebo (Jones, Brain Behavior and Immunity, 2014). To samo badanie nie wykaza\u0142o wp\u0142ywu na wydzielnicz\u0105 IgA w \u015blinie ani na wybuch tlenowy neutrofil\u00f3w.\"}},{\"@type\":\"Question\",\"name\":\"Jaka dawka colostrum jest optymalna?\",\"acceptedAnswer\":{\"@type\":\"Answer\",\"text\":\"Nie ustalono jej. W badaniach stosowano od kilku do 60 g dziennie przez okresy od kilku dni do trzech miesi\u0119cy. Przegl\u0105d zastosowa\u0144 sportowych wskazuje, \u017ce badania zale\u017cno\u015bci dawka-efekt utrudnia zmienno\u015b\u0107 aktywno\u015bci mi\u0119dzy preparatami, przez co ich wyniki odnosi\u0142yby si\u0119 tylko do konkretnych produkt\u00f3w (Davison, Nutrients, 2021).\"}},{\"@type\":\"Question\",\"name\":\"Czy spos\u00f3b przygotowania niszczy aktywne sk\u0142adniki?\",\"acceptedAnswer\":{\"@type\":\"Answer\",\"text\":\"Ogrzewanie proszku do 50 stopni Celsjusza przez godzin\u0119 obni\u017cy\u0142o aktywno\u015b\u0107 biologiczn\u0105 o ponad 40%, mimo \u017ce oznaczenia immunologiczne IgG, laktoferyny i czynnik\u00f3w wzrostu nie wykaza\u0142y ubytku (Playford, PLoS One, 2020). Dlatego siar\u0119 rozpuszcza si\u0119 w letniej lub zimnej wodzie, nigdy w gor\u0105cej herbacie ani kawie.\"}},{\"@type\":\"Question\",\"name\":\"Czy colostrum pomaga na przepuszczalno\u015b\u0107 jelit?\",\"acceptedAnswer\":{\"@type\":\"Answer\",\"text\":\"Wyniki s\u0105 rozbie\u017cne. Po 14 dniach suplementacji wzrost przepuszczalno\u015bci po wysi\u0142ku zosta\u0142 ograniczony o 80% (Marchbank, American Journal of Physiology, 2011), ale po o\u015bmiu tygodniach przyjmowania 60 g dziennie stosunek laktulozy do ramnozy wzr\u00f3s\u0142 o 251% wobec 21% przy serwatce (Buckley, Nutrients, 2009).\"}},{\"@type\":\"Question\",\"name\":\"Czy colostrum podnosi IGF-1 we krwi?\",\"acceptedAnswer\":{\"@type\":\"Answer\",\"text\":\"Nie u zdrowych doros\u0142ych. Wczesne przypuszczenia o wzro\u015bcie og\u00f3lnoustrojowego IGF-1 nie znajduj\u0105 potwierdzenia w ca\u0142o\u015bci danych obejmuj\u0105cych r\u00f3\u017cne dawki w okresach kr\u00f3tkich i d\u0142ugich (Davison, Nutrients, 2021). Dojrza\u0142a bariera jelitowa ogranicza przechodzenie tych cz\u0105steczek do kr\u0105\u017cenia, wi\u0119c dzia\u0142anie pozostaje miejscowe.\"}},{\"@type\":\"Question\",\"name\":\"Kto nie powinien stosowa\u0107 colostrum?\",\"acceptedAnswer\":{\"@type\":\"Answer\",\"text\":\"Osoby z alergi\u0105 zale\u017cn\u0105 od IgE na bia\u0142ka mleka krowiego, poniewa\u017c siara zawiera kazein\u0119 i beta-laktoglobulin\u0119. Ostro\u017cno\u015b\u0107 obowi\u0105zuje w ci\u0105\u017cy i podczas karmienia, gdzie brakuje bada\u0144, oraz przy lekach immunosupresyjnych i po przeszczepieniu narz\u0105du, gdzie decyzj\u0119 podejmuje lekarz prowadz\u0105cy.\"}}]}]}<\/script><\/p>\n<p>Siara bydl\u0119ca sprzedaje si\u0119 dzi\u015b jako wsparcie odporno\u015bci, jelit i regeneracji potreningowej, a ka\u017cde z tych hase\u0142 ma inn\u0105 jako\u015b\u0107 dowod\u00f3w. Cz\u0119\u015b\u0107 twierdze\u0144 opiera si\u0119 na badaniach z lud\u017ami, cz\u0119\u015b\u0107 na mechanizmach opisanych w laboratorium, a cz\u0119\u015b\u0107 wy\u0142\u0105cznie na opakowaniu. Do tego dochodzi problem, o kt\u00f3rym producenci nie pisz\u0105: dwa preparaty o tej samej deklarowanej zawarto\u015bci immunoglobulin potrafi\u0105 r\u00f3\u017cni\u0107 si\u0119 aktywno\u015bci\u0105 biologiczn\u0105 sze\u015bciokrotnie. Ten artyku\u0142 rozdziela te warstwy. Pokazuje, co zostaje z colostrum po przej\u015bciu przez \u017co\u0142\u0105dek, jakie dawki naprawd\u0119 stosowano w badaniach, gdzie wyniki s\u0105 zgodne, a gdzie jedno badanie przeczy drugiemu. Znajdziesz tu te\u017c list\u0119 os\u00f3b, kt\u00f3re siary stosowa\u0107 nie powinny.<\/p>\n<blockquote><p><strong>KLUCZOWE INFORMACJE<\/strong><br \/>\u2022 Aktywno\u015b\u0107 biologiczna dwudziestu handlowych preparat\u00f3w colostrum r\u00f3\u017cni\u0142a si\u0119 sze\u015bciokrotnie (<a href=\"https:\/\/pmc.ncbi.nlm.nih.gov\/articles\/PMC7299325\/\" rel=\"noopener nofollow\" target=\"_blank\">Playford, PLoS One<\/a>, 2020).<br \/>\u2022 W badaniu z 53 m\u0119\u017cczyznami 20 g siary dziennie przez 12 tygodni zmniejszy\u0142o liczb\u0119 dni z infekcj\u0105 g\u00f3rnych dr\u00f3g oddechowych, bez wp\u0142ywu na wydzielnicz\u0105 IgA w \u015blinie.<br \/>\u2022 Suplementacja nie podnosi st\u0119\u017cenia IGF-1 we krwi u doros\u0142ych.<br \/>\u2022 Wyniki dotycz\u0105ce przepuszczalno\u015bci jelitowej s\u0105 rozbie\u017cne: jedno badanie pokazuje jej wzrost po o\u015bmiu tygodniach.<\/p><\/blockquote>\n<h2>Czym colostrum r\u00f3\u017cni si\u0119 od zwyk\u0142ego mleka?<\/h2>\n<p>St\u0119\u017ceniem bia\u0142ek obronnych, a nie ich obecno\u015bci\u0105. Siara to wydzielina gruczo\u0142u mlekowego z pierwszych dni po porodzie i zawiera te same frakcje co mleko dojrza\u0142e, tylko w ilo\u015bciach o rz\u0105d lub dwa rz\u0119dy wielko\u015bci wi\u0119kszych. Najwi\u0119ksza r\u00f3\u017cnica dotyczy immunoglobuliny G, kt\u00f3ra u prze\u017cuwaczy pe\u0142ni rol\u0119, jakiej u ludzi nie musi pe\u0142ni\u0107.<\/p>\n<p>Pow\u00f3d jest anatomiczny. \u0141o\u017cysko krowy nie przekazuje przeciwcia\u0142 na p\u0142\u00f3d, wi\u0119c ciel\u0119 rodzi si\u0119 praktycznie bez immunoglobulin we krwi i ca\u0142\u0105 ochron\u0119 dostaje przez przew\u00f3d pokarmowy w pierwszych godzinach \u017cycia. U ludzi \u0142o\u017cysko transportuje IgG w trzecim trymestrze, wi\u0119c noworodek ma ju\u017c zapas w\u0142asny. Ta r\u00f3\u017cnica t\u0142umaczy, dlaczego siara bydl\u0119ca jest tak st\u0119\u017cona.<\/p>\n<div style=\"overflow-x:auto;margin:1.5rem 0;\">\n<table style=\"min-width:520px;border-collapse:collapse;width:100%;\">\n<thead>\n<tr>\n<th style=\"text-align:left;padding:0.5rem;border-bottom:2px solid #ccc;\">Sk\u0142adnik<\/th>\n<th style=\"text-align:left;padding:0.5rem;border-bottom:2px solid #ccc;\">Siara bydl\u0119ca<\/th>\n<th style=\"text-align:left;padding:0.5rem;border-bottom:2px solid #ccc;\">Mleko dojrza\u0142e<\/th>\n<\/tr>\n<\/thead>\n<tbody>\n<tr>\n<td style=\"padding:0.5rem;border-bottom:1px solid #eee;\">IgG1<\/td>\n<td style=\"padding:0.5rem;border-bottom:1px solid #eee;\">34,0-87,0 g\/L<\/td>\n<td style=\"padding:0.5rem;border-bottom:1px solid #eee;\">0,31-0,40 g\/L<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td style=\"padding:0.5rem;border-bottom:1px solid #eee;\">IgA<\/td>\n<td style=\"padding:0.5rem;border-bottom:1px solid #eee;\">3,2-6,2 g\/L<\/td>\n<td style=\"padding:0.5rem;border-bottom:1px solid #eee;\">0,04-0,06 g\/L<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td style=\"padding:0.5rem;border-bottom:1px solid #eee;\">IgM<\/td>\n<td style=\"padding:0.5rem;border-bottom:1px solid #eee;\">3,7-6,1 g\/L<\/td>\n<td style=\"padding:0.5rem;border-bottom:1px solid #eee;\">0,03-0,06 g\/L<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td style=\"padding:0.5rem;border-bottom:1px solid #eee;\">Laktoferyna<\/td>\n<td style=\"padding:0.5rem;border-bottom:1px solid #eee;\">1,5-5 g\/L<\/td>\n<td style=\"padding:0.5rem;border-bottom:1px solid #eee;\">0,02-0,75 g\/L<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td style=\"padding:0.5rem;border-bottom:1px solid #eee;\">Laktoperoksydaza<\/td>\n<td style=\"padding:0.5rem;border-bottom:1px solid #eee;\">11-45 mg\/L<\/td>\n<td style=\"padding:0.5rem;border-bottom:1px solid #eee;\">13-30 mg\/L<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td style=\"padding:0.5rem;\">Lizozym<\/td>\n<td style=\"padding:0.5rem;\">0,14-0,7 mg\/L<\/td>\n<td style=\"padding:0.5rem;\">0,07-0,6 mg\/L<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n<\/div>\n<p>Zestawienie pochodzi z przegl\u0105du po\u015bwi\u0119conego sk\u0142adowi i zastosowaniom siary bydl\u0119cej (<a href=\"https:\/\/pmc.ncbi.nlm.nih.gov\/articles\/PMC7831509\/\" rel=\"noopener nofollow\" target=\"_blank\">Playford i Weiser, Nutrients<\/a>, 2021). Wida\u0107 w nim rzecz, kt\u00f3r\u0105 marketing zwykle pomija: przewaga siary nad mlekiem jest ogromna dla immunoglobulin i laktoferyny, ale znika przy laktoperoksydazie i lizozymie, gdzie zakresy w obu p\u0142ynach zachodz\u0105 na siebie. Ta sama praca podaje, \u017ce laktoza stanowi w siarze oko\u0142o 2,5%, czyli mniej ni\u017c w mleku dojrza\u0142ym, a st\u0119\u017cenie laktoferyny w siarze bydl\u0119cej si\u0119ga zaledwie oko\u0142o 10% warto\u015bci ludzkich.<\/p>\n<h2>Co poza immunoglobulinami zawiera siara?<\/h2>\n<p>Kazein\u0119, oligosacharydy, enzymy przeciwbakteryjne i czynniki wzrostu, przy czym cz\u0119\u015b\u0107 z nich odgrywa rol\u0119, o kt\u00f3rej opisy produkt\u00f3w milcz\u0105. Najciekawszy jest udzia\u0142 sk\u0142adnik\u00f3w, kt\u00f3re same nie dzia\u0142aj\u0105, tylko chroni\u0105 inne.<\/p>\n<p>Kazeina jest tu dobrym przyk\u0142adem. Przegl\u0105d sk\u0142adu siary opisuje j\u0105 nie tylko jako \u017ar\u00f3d\u0142o energii, lecz tak\u017ce jako bia\u0142ko o w\u0142a\u015bciwo\u015bciach immunoregulacyjnych i przeciwbakteryjnych, a przy tym cz\u0119\u015bciowo chroni\u0105ce nask\u00f3rkowy czynnik wzrostu przed strawieniem oraz poprawiaj\u0105ce stabilno\u015b\u0107 i wch\u0142anianie insulinopodobnego czynnika wzrostu (<a href=\"https:\/\/pmc.ncbi.nlm.nih.gov\/articles\/PMC7831509\/\" rel=\"noopener nofollow\" target=\"_blank\">Playford i Weiser, Nutrients<\/a>, 2021). Naturalne opakowanie tych cz\u0105steczek ma wi\u0119c znaczenie, a izolowanie pojedynczej frakcji nie musi dawa\u0107 tego samego efektu.<\/p>\n<p>Oligosacharydy wyst\u0119puj\u0105 w siarze w ilo\u015bci oko\u0142o 1 g\/L, mniej wi\u0119cej dwukrotnie wi\u0119kszej ni\u017c w mleku dojrza\u0142ym. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 z nich nie ulega trawieniu w g\u00f3rnym odcinku przewodu pokarmowego, przez co dzia\u0142a prebiotycznie. Laktoza dostarcza przy okazji galaktozy i glukozy wykorzystywanych w syntezie glikogenu.<\/p>\n<p>Enzymy tworz\u0105 osobny uk\u0142ad obrony chemicznej. Lizozym rozk\u0142ada \u015bcian\u0119 kom\u00f3rkow\u0105 bakterii, a laktoferyna wzmacnia jego dzia\u0142anie wobec pa\u0142eczki okr\u0119\u017cnicy. Ta sama praca przywo\u0142uje obserwacj\u0119, \u017ce stosowanie mieszanki dla niemowl\u0105t pozbawionej lizozymu, zamiast zawieraj\u0105cej ten enzym, wi\u0105za\u0142o si\u0119 z trzykrotnie cz\u0119stszymi biegunkami.<\/p>\n<h2>Co zostaje z colostrum po przej\u015bciu przez \u017co\u0142\u0105dek?<\/h2>\n<p>Wi\u0119cej, ni\u017c sugerowa\u0142aby intuicja o trawieniu bia\u0142ek, ale nie na tyle, \u017ceby cokolwiek trafi\u0142o do krwi. Przegl\u0105d po\u015bwi\u0119cony dzia\u0142aniu bydl\u0119cych immunoglobulin u ludzi podaje, \u017ce w kale odzyskiwano od bardzo ma\u0142ych ilo\u015bci do 50% spo\u017cytej IgG, przy czym u niemowl\u0105t odsetek by\u0142 wy\u017cszy ni\u017c u doros\u0142ych ze wzgl\u0119du na r\u00f3\u017cnice pH \u017co\u0142\u0105dka i warunk\u00f3w jelitowych (<a href=\"https:\/\/doi.org\/10.3389\/fnut.2018.00052\" rel=\"noopener nofollow\" target=\"_blank\">Ulfman, Frontiers in Nutrition<\/a>, 2018).<\/p>\n<p>Autorzy wyci\u0105gaj\u0105 z tego wniosek istotny dla ca\u0142ego tematu: bydl\u0119ca IgG mo\u017ce by\u0107 czynna na ca\u0142ej d\u0142ugo\u015bci przewodu pokarmowego. Wi\u0105\u017ce wiele ludzkich patogen\u00f3w i alergen\u00f3w, neutralizuje zaka\u017cenie kom\u00f3rek w warunkach do\u015bwiadczalnych, ogranicza stan zapalny w jelicie oraz \u0142\u0105czy si\u0119 z ludzkimi receptorami Fc, co nasila fagocytoz\u0119 i prezentacj\u0119 antygenu. To dzia\u0142anie miejscowe, a nie og\u00f3lnoustrojowe.<\/p>\n<p>Cz\u0119\u015b\u0107 bia\u0142ek nie tyle przetrwa, ile zmienia si\u0119 w co\u015b aktywnego. Laktoferycyna powstaje z laktoferyny w wyniku trawienia pepsyn\u0105 w kwa\u015bnym \u015brodowisku, czyli w reakcji zachodz\u0105cej naturalnie w \u017co\u0142\u0105dku, i zachowuje aktywno\u015b\u0107 przeciwbakteryjn\u0105 wyj\u015bciowego bia\u0142ka, w wielu przypadkach silniejsz\u0105 (<a href=\"https:\/\/pmc.ncbi.nlm.nih.gov\/articles\/PMC11139180\/\" rel=\"noopener nofollow\" target=\"_blank\">Gifford, Cellular and Molecular Life Sciences<\/a>, 2005).<\/p>\n<p>Granic\u0119 wyznacza dojrza\u0142a bariera jelitowa. U doros\u0142ego przepuszczalno\u015b\u0107 jelita ogranicza przechodzenie tych cz\u0105steczek do kr\u0105\u017cenia, co potwierdza obserwacja, \u017ce spo\u017cycie du\u017cych ilo\u015bci siary nie podnosi\u0142o st\u0119\u017cenia IGF-1 w osoczu u zdrowych doros\u0142ych (Playford i Weiser, 2021). Wszystko, co siara robi u osoby doros\u0142ej, dzieje si\u0119 wi\u0119c w \u015bwietle jelita.<\/p>\n<h2>Czy colostrum zmniejsza liczb\u0119 infekcji?<\/h2>\n<p>U os\u00f3b aktywnych fizycznie tak, i to w badaniu z randomizacj\u0105 i placebo, ale mechanizm okaza\u0142 si\u0119 inny, ni\u017c zak\u0142adano. To wa\u017cne rozr\u00f3\u017cnienie, bo najcz\u0119\u015bciej powtarzane wyja\u015bnienie dzia\u0142ania siary na odporno\u015b\u0107 nie przesz\u0142o weryfikacji w tym samym badaniu, kt\u00f3re wykaza\u0142o efekt kliniczny.<\/p>\n<p>W zimowych miesi\u0105cach 53 m\u0119\u017cczyzn przydzielono metod\u0105 podw\u00f3jnie \u015blepej pr\u00f3by do 20 g siary dziennie lub izoenergetycznego placebo o zbli\u017conym sk\u0142adzie makrosk\u0142adnik\u00f3w na 12 tygodni. W grupie siary odsetek dni z infekcj\u0105 g\u00f3rnych dr\u00f3g oddechowych oraz liczba epizod\u00f3w by\u0142y istotnie ni\u017csze ni\u017c w grupie placebo (<a href=\"https:\/\/pubmed.ncbi.nlm.nih.gov\/24200515\/\" rel=\"noopener nofollow\" target=\"_blank\">Jones, Brain Behavior and Immunity<\/a>, 2014).<\/p>\n<p>Ta sama praca nie potwierdzi\u0142a jednak \u017cadnego z proponowanych wcze\u015bniej mechanizm\u00f3w. Siara nie wp\u0142yn\u0119\u0142a na wybuch tlenowy neutrofil\u00f3w badany poza organizmem, na wydzielnicz\u0105 IgA w \u015blinie ani na \u015blinowe peptydy przeciwdrobnoustrojowe. Autorzy znale\u017ali natomiast co\u015b innego: w podgrupie uczestnik\u00f3w przez 12 tygodni ros\u0142o obci\u0105\u017cenie bakteryjne \u015bliny w grupie placebo, a w grupie siary ten wzrost by\u0142 s\u0142abiej zaznaczony.<\/p>\n<p>Przegl\u0105d narracyjny po\u015bwi\u0119cony zastosowaniom siary w sporcie ocenia ten obszar podobnie. Dowody na wp\u0142yw na sk\u0142ad cia\u0142a i wydolno\u015b\u0107 fizyczn\u0105 s\u0105 ograniczone, natomiast mocniejsze s\u0105 w odniesieniu do przepuszczalno\u015bci i uszkodzenia jelita oraz do odporno\u015bci i ryzyka zachorowania, zw\u0142aszcza w okresach zintensyfikowanych trening\u00f3w (<a href=\"https:\/\/pmc.ncbi.nlm.nih.gov\/articles\/PMC8225123\/\" rel=\"noopener nofollow\" target=\"_blank\">Davison, Nutrients<\/a>, 2021).<\/p>\n<h2>Czy colostrum uszczelnia jelita po wysi\u0142ku?<\/h2>\n<p>Dwa badania m\u00f3wi\u0105 tak, jedno m\u00f3wi co\u015b przeciwnego, a r\u00f3\u017cnica mi\u0119dzy nimi jest w czasie trwania i dawce. To najlepiej udokumentowany obszar dzia\u0142ania siary u doros\u0142ych, ale zgodno\u015b\u0107 wynik\u00f3w bywa w opisach handlowych wyolbrzymiona.<\/p>\n<p>Dwunastu ochotnik\u00f3w przesz\u0142o podw\u00f3jnie \u015blepy protok\u00f3\u0142 krzy\u017cowy z 14 dniami siary albo placebo przed standaryzowanym wysi\u0142kiem. Przepuszczalno\u015b\u0107 jelitow\u0105 mierzono stosunkiem laktulozy do ramnozy w moczu z pi\u0119ciu godzin. W ramieniu placebo wysi\u0142ek zwi\u0119kszy\u0142 j\u0105 2,5-krotnie, z 0,38 do 0,92, natomiast w ramieniu siary wzrost zosta\u0142 ograniczony o 80%, do 0,49 (<a href=\"https:\/\/pubmed.ncbi.nlm.nih.gov\/21148400\/\" rel=\"noopener nofollow\" target=\"_blank\">Marchbank, American Journal of Physiology<\/a>, 2011).<\/p>\n<p>Podobny efekt opisano wcze\u015bniej dla uszkodzenia polekowego. W badaniu krzy\u017cowym u siedmiu zdrowych ochotnik\u00f3w indometacyna w dawce 50 mg trzy razy dziennie przez pi\u0119\u0107 dni spowodowa\u0142a trzykrotny wzrost przepuszczalno\u015bci w ramieniu kontrolnym, kt\u00f3rego nie obserwowano przy jednoczesnym podawaniu siary. U pi\u0119tnastu pacjent\u00f3w przyjmuj\u0105cych leki przeciwzapalne przewlekle wyj\u015bciowa przepuszczalno\u015b\u0107 by\u0142a niska i preparat jej nie zmienia\u0142 (<a href=\"https:\/\/pubmed.ncbi.nlm.nih.gov\/11352778\/\" rel=\"noopener nofollow\" target=\"_blank\">Playford, Clinical Science<\/a>, 2001).<\/p>\n<p>Wynik przeciwny przynios\u0142o badanie d\u0142ugie. Trzydziestu m\u0119\u017cczyzn biega\u0142o trzy razy w tygodniu przez osiem tygodni, przyjmuj\u0105c 60 g siary, bia\u0142ka serwatkowego albo nic. Po o\u015bmiu tygodniach stosunek laktulozy do ramnozy wzr\u00f3s\u0142 w grupie siary o 251%, wobec 21% przy serwatce i spadku o 7% w grupie kontrolnej (<a href=\"https:\/\/pmc.ncbi.nlm.nih.gov\/articles\/PMC3257608\/\" rel=\"noopener nofollow\" target=\"_blank\">Buckley, Nutrients<\/a>, 2009). Autorzy dopuszczaj\u0105, \u017ce siara zwi\u0119ksza transport du\u017cych cz\u0105steczek przez nab\u0142onek, tak jak robi to w jelicie noworodka.<\/p>\n<p>Przegl\u0105d systematyczny obejmuj\u0105cy dziewi\u0119\u0107 bada\u0144 ko\u0144czy si\u0119 wnioskiem umiarkowanym: siara mo\u017ce poprawia\u0107 przepuszczalno\u015b\u0107 jelitow\u0105 u sportowc\u00f3w, ale potrzebne s\u0105 dobrze zaprojektowane badania z randomizacj\u0105, \u017ceby oceni\u0107 d\u0142ugoterminowe bezpiecze\u0144stwo i ustali\u0107 schemat dawkowania (<a href=\"https:\/\/pmc.ncbi.nlm.nih.gov\/articles\/PMC9227274\/\" rel=\"noopener nofollow\" target=\"_blank\">Dziewiecka, Nutrients<\/a>, 2022).<\/p>\n<h2>Jak colostrum dzia\u0142a na kom\u00f3rki nab\u0142onka jelita?<\/h2>\n<p>Przez czynniki wzrostu, a nie przez immunoglobuliny, i da si\u0119 to pokaza\u0107, blokuj\u0105c pojedyncze \u015bcie\u017cki. Ta cz\u0119\u015b\u0107 bada\u0144 t\u0142umaczy, dlaczego preparaty o podobnym sk\u0142adzie deklarowanym potrafi\u0105 zachowywa\u0107 si\u0119 inaczej.<\/p>\n<p>W badaniu aktywno\u015bci dwudziestu handlowych preparat\u00f3w zneutralizowanie transformuj\u0105cego czynnika wzrostu beta obni\u017cy\u0142o zdolno\u015b\u0107 pobudzania migracji kom\u00f3rek nab\u0142onka o 83%, nie wp\u0142ywaj\u0105c na podzia\u0142y kom\u00f3rkowe. Zablokowanie receptora nask\u00f3rkowego czynnika wzrostu obni\u017cy\u0142o migracj\u0119 o 23%, a proliferacj\u0119 o 55% (<a href=\"https:\/\/pmc.ncbi.nlm.nih.gov\/articles\/PMC7299325\/\" rel=\"noopener nofollow\" target=\"_blank\">Playford, PLoS One<\/a>, 2020). Dwie r\u00f3\u017cne cz\u0105steczki odpowiadaj\u0105 wi\u0119c za dwa r\u00f3\u017cne zjawiska.<\/p>\n<p>Podobny obraz przynios\u0142o do\u015bwiadczenie towarzysz\u0105ce badaniu nad wysi\u0142kiem. Podniesienie temperatury kom\u00f3rek jelitowych o 2 stopnie Celsjusza zwi\u0119ksza\u0142o apoptoz\u0119 o 47 do 65%, a obecno\u015b\u0107 siary ogranicza\u0142a ten efekt o 60%. Spadek oporu elektrycznego nab\u0142onka, czyli miara szczelno\u015bci warstwy kom\u00f3rek, zosta\u0142 ograniczony o 64%. Siara zwi\u0119ksza\u0142a te\u017c ekspresj\u0119 bia\u0142ka szoku cieplnego HSP70, a efekt ten znika\u0142 po dodaniu przeciwcia\u0142a blokuj\u0105cego receptor nask\u00f3rkowego czynnika wzrostu (<a href=\"https:\/\/pubmed.ncbi.nlm.nih.gov\/21148400\/\" rel=\"noopener nofollow\" target=\"_blank\">Marchbank, American Journal of Physiology<\/a>, 2011).<\/p>\n<p>Dla czytelnika p\u0142ynie z tego jeden praktyczny wniosek. Skoro dzia\u0142anie zale\u017cy od zachowanych czynnik\u00f3w wzrostu, a te trac\u0105 aktywno\u015b\u0107 przy \u0142agodnym ogrzewaniu, to spos\u00f3b produkcji i przygotowania porcji wa\u017cy wi\u0119cej ni\u017c liczba na etykiecie. Preparat poddany wy\u017cszej obr\u00f3bce cieplnej mo\u017ce mie\u0107 komplet bia\u0142ek w oznaczeniu i nie mie\u0107 tego, co w tych do\u015bwiadczeniach dawa\u0142o efekt.<\/p>\n<h2>Czy colostrum poprawia wyniki sportowe?<\/h2>\n<p>Dowod\u00f3w na to jest niewiele i s\u0105 s\u0142absze ni\u017c w obszarze jelitowym oraz odporno\u015bciowym. Przegl\u0105d obejmuj\u0105cy \u0107wier\u0107 wieku zainteresowania siar\u0105 w \u017cywieniu sportowym stwierdza wprost, \u017ce dane dotycz\u0105ce sk\u0142adu cia\u0142a i wydolno\u015bci fizycznej s\u0105 ograniczone (<a href=\"https:\/\/pmc.ncbi.nlm.nih.gov\/articles\/PMC8225123\/\" rel=\"noopener nofollow\" target=\"_blank\">Davison, Nutrients<\/a>, 2021).<\/p>\n<p>Jeden wyj\u0105tek autorzy odnotowuj\u0105. Cz\u0119\u015b\u0107 bada\u0144 wykaza\u0142a ochron\u0119 przed spadkiem wynik\u00f3w wywo\u0142anym okresami zintensyfikowanych trening\u00f3w, czyli efekt nie tyle poprawiaj\u0105cy form\u0119, ile zapobiegaj\u0105cy jej pogorszeniu w trudnym bloku przygotowa\u0144. To rozr\u00f3\u017cnienie ma znaczenie praktyczne, bo dotyczy zawodnika w szczycie obci\u0105\u017ce\u0144, a nie osoby \u0107wicz\u0105cej dwa razy w tygodniu.<\/p>\n<p>Osobno rozstrzygni\u0119ta zosta\u0142a kwestia budowania masy. Skoro suplementacja nie podnosi og\u00f3lnoustrojowego st\u0119\u017cenia insulinopodobnego czynnika wzrostu, znika mechanizm, kt\u00f3rym reklama t\u0142umaczy\u0142a rzekomy wp\u0142yw na hipertrofi\u0119. Siara nie zast\u0119puje w tej roli bia\u0142ka serwatkowego ani odpowiedniej poda\u017cy energii.<\/p>\n<p>Praktyczne ustawienie oczekiwa\u0144 brzmi wi\u0119c tak: siara to narz\u0119dzie do ochrony jelita i zmniejszenia liczby dni straconych na infekcje, a nie \u015brodek zwi\u0119kszaj\u0105cy moc czy szybko\u015b\u0107. Je\u017celi szukasz efektu wydolno\u015bciowego, szukaj go gdzie indziej i sprawd\u017a, jak wygl\u0105da materia\u0142 dowodowy dla innych sk\u0142adnik\u00f3w reklamowanych sportowcom.<\/p>\n<h2>Czy colostrum podnosi poziom hormon\u00f3w wzrostu?<\/h2>\n<p>Nie u doros\u0142ych i to jest dzi\u015b jeden z lepiej rozstrzygni\u0119tych punkt\u00f3w. Obawa jest zrozumia\u0142a, bo siara zawiera czynniki wzrostu, a insulinopodobny czynnik wzrostu bywa \u0142\u0105czony z ryzykiem onkologicznym przy d\u0142ugotrwale podwy\u017cszonym st\u0119\u017ceniu. Pomiary tego nie potwierdzaj\u0105.<\/p>\n<p>Wczesne przypuszczenia, \u017ce suplementacja preparatami z siary mo\u017ce podnosi\u0107 og\u00f3lnoustrojowe st\u0119\u017cenie IGF-1, nie znajduj\u0105 potwierdzenia w ca\u0142o\u015bci dost\u0119pnych danych obejmuj\u0105cych r\u00f3\u017cne dawki w okresach kr\u00f3tkich i d\u0142ugich (Davison, Nutrients, 2021). Przegl\u0105d sk\u0142adu siary opisuje ten sam wynik od strony fizjologii: u doros\u0142ego ograniczona przepuszczalno\u015b\u0107 jelita zatrzymuje wi\u0119kszo\u015b\u0107 tych cz\u0105steczek, a spo\u017cycie du\u017cych ilo\u015bci preparatu nie podnios\u0142o st\u0119\u017cenia IGF-1 w osoczu.<\/p>\n<p>Zastrze\u017cenie, kt\u00f3re trzeba przy tym zapisa\u0107, sformu\u0142owali sami autorzy przegl\u0105du. Wch\u0142anianie og\u00f3lnoustrojowe mog\u0142oby mie\u0107 znaczenie w stanach chorobowych, w kt\u00f3rych przepuszczalno\u015b\u0107 jelita jest zwi\u0119kszona. Osoba z aktywn\u0105 chorob\u0105 zapaln\u0105 jelit nie jest wi\u0119c w tej samej sytuacji co zdrowy biegacz.<\/p>\n<p>Praktyczny wniosek jest dwustronny. Z jednej strony odpada argument marketingowy, \u017ce siara buduje mas\u0119 mi\u0119\u015bniow\u0105 przez czynniki wzrostu. Z drugiej odpada te\u017c straszenie hormonami, bo do krwi one nie docieraj\u0105. Colostrum dzia\u0142a w jelicie i tam nale\u017cy szuka\u0107 jego efekt\u00f3w.<\/p>\n<h2>Jakie dawki stosowano w badaniach?<\/h2>\n<p>Od kilku do sze\u015b\u0107dziesi\u0119ciu gram\u00f3w dziennie, przez okres od kilku dni do trzech miesi\u0119cy, w zale\u017cno\u015bci od tego, co badano. Poni\u017csze liczby to protoko\u0142y badawcze, a nie zalecenia dla czytelnika, bo dawki optymalnej dla doros\u0142ych nikt dot\u0105d nie ustali\u0142.<\/p>\n<div style=\"overflow-x:auto;margin:1.5rem 0;\">\n<table style=\"min-width:560px;border-collapse:collapse;width:100%;\">\n<thead>\n<tr>\n<th style=\"text-align:left;padding:0.5rem;border-bottom:2px solid #ccc;\">Badanie<\/th>\n<th style=\"text-align:left;padding:0.5rem;border-bottom:2px solid #ccc;\">Protok\u00f3\u0142<\/th>\n<th style=\"text-align:left;padding:0.5rem;border-bottom:2px solid #ccc;\">Co mierzono<\/th>\n<\/tr>\n<\/thead>\n<tbody>\n<tr>\n<td style=\"padding:0.5rem;border-bottom:1px solid #eee;\">Jones 2014<\/td>\n<td style=\"padding:0.5rem;border-bottom:1px solid #eee;\">20 g dziennie, 12 tygodni, 53 m\u0119\u017cczyzn<\/td>\n<td style=\"padding:0.5rem;border-bottom:1px solid #eee;\">Dni i epizody infekcji dr\u00f3g oddechowych<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td style=\"padding:0.5rem;border-bottom:1px solid #eee;\">Marchbank 2011<\/td>\n<td style=\"padding:0.5rem;border-bottom:1px solid #eee;\">14 dni przed wysi\u0142kiem, 12 ochotnik\u00f3w<\/td>\n<td style=\"padding:0.5rem;border-bottom:1px solid #eee;\">Przepuszczalno\u015b\u0107 jelitowa po wysi\u0142ku<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td style=\"padding:0.5rem;border-bottom:1px solid #eee;\">Playford 2001<\/td>\n<td style=\"padding:0.5rem;border-bottom:1px solid #eee;\">125 ml trzy razy dziennie, 5-7 dni<\/td>\n<td style=\"padding:0.5rem;border-bottom:1px solid #eee;\">Przepuszczalno\u015b\u0107 przy indometacynie<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td style=\"padding:0.5rem;\">Buckley 2009<\/td>\n<td style=\"padding:0.5rem;\">60 g dziennie, 8 tygodni, 30 m\u0119\u017cczyzn<\/td>\n<td style=\"padding:0.5rem;\">Przepuszczalno\u015b\u0107 po treningu biegowym<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n<\/div>\n<p>Przegl\u0105d zastosowa\u0144 sportowych stawia spraw\u0119 wprost: badania zale\u017cno\u015bci dawka-efekt by\u0142yby cenne dla wyznaczenia najni\u017cszej skutecznej dawki, ale komplikuje je zmienno\u015b\u0107 aktywno\u015bci mi\u0119dzy preparatami, przez co wyniki takich bada\u0144 odnosi\u0142yby si\u0119 wy\u0142\u0105cznie do konkretnych produkt\u00f3w w nich u\u017cytych (Davison, Nutrients, 2021). To zdanie t\u0142umaczy, dlaczego w tym wpisie nie znajdziesz jednej liczby na opakowanie.<\/p>\n<p>Je\u015bli szukasz por\u00f3wnania z innymi sk\u0142adnikami stosowanymi na odporno\u015b\u0107, osobno opisuj\u0105 je wpisy o <a href=\"https:\/\/ubucha.pl\/kwercetyna-na-alergie-i-odpornosc-dawkowanie-tabela\/\" rel=\"noopener\" target=\"_blank\">kwercetynie<\/a> oraz o <a href=\"https:\/\/ubucha.pl\/olej-z-czarnuszki-na-odpornosc-i-alergie-jak-stosowac-tabela\/\" rel=\"noopener\" target=\"_blank\">oleju z czarnuszki<\/a>.<\/p>\n<h2>Dlaczego dwa opakowania siary dzia\u0142aj\u0105 inaczej?<\/h2>\n<p>Bo r\u00f3\u017cni\u0105 si\u0119 aktywno\u015bci\u0105 biologiczn\u0105, a nie tylko deklaracj\u0105 na etykiecie. To najbardziej praktyczne ustalenie w ca\u0142ym temacie i jednocze\u015bnie takie, kt\u00f3rego \u017cadna etykieta nie ujawnia.<\/p>\n<p>Przebadano dwadzie\u015bcia handlowych preparat\u00f3w siary przeznaczonych dla ludzi, oceniaj\u0105c zdolno\u015b\u0107 pobudzania podzia\u0142\u00f3w i migracji kom\u00f3rek nab\u0142onka jelitowego. R\u00f3\u017cnice mi\u0119dzy produktami si\u0119gn\u0119\u0142y sze\u015bciu razy. Por\u00f3wnanie preparatu najbardziej i najmniej aktywnego prze\u0142o\u017cy\u0142o si\u0119 na wynik w modelu zwierz\u0119cym: uszkodzenie \u017co\u0142\u0105dka zmniejszy\u0142o si\u0119 o 86% przy pr\u00f3bce najaktywniejszej wobec 48% przy najs\u0142abszej (<a href=\"https:\/\/pmc.ncbi.nlm.nih.gov\/articles\/PMC7299325\/\" rel=\"noopener nofollow\" target=\"_blank\">Playford, PLoS One<\/a>, 2020).<\/p>\n<p>Autorzy wskazali dwie prawdopodobne przyczyny tej rozbie\u017cno\u015bci. Pierwsz\u0105 jest obr\u00f3bka cieplna: ogrzewanie proszku do 50 stopni Celsjusza przez godzin\u0119 nie zmieni\u0142o immunoreaktywno\u015bci IgG, laktoferyny, EGF ani IGF-1, a mimo to obni\u017cy\u0142o aktywno\u015b\u0107 biologiczn\u0105 o ponad 40%. Drug\u0105 jest udzia\u0142 pierwszych udoj\u00f3w. Aktywno\u015b\u0107 by\u0142a wysoka w pierwszym i drugim udoju w dniu porodu, a do trzeciej doby spada\u0142a o 77%.<\/p>\n<p>Z tego wynika wniosek, kt\u00f3ry podwa\u017ca najcz\u0119\u015bciej stosowane kryterium zakupu. Deklarowany procent immunoglobulin nie m\u00f3wi o aktywno\u015bci preparatu, bo bia\u0142ko mo\u017ce by\u0107 obecne i wykrywalne testem immunologicznym, a jednocze\u015bnie pozbawione dzia\u0142ania. Sami autorzy proponuj\u0105 ocen\u0119 aktywno\u015bci biologicznej jako lepsz\u0105 metod\u0119 kontroli jako\u015bci ni\u017c oznaczanie st\u0119\u017ce\u0144 czynnik\u00f3w wzrostu.<\/p>\n<h2>Sk\u0105d pochodzi colostrum u\u017cywane w badaniach?<\/h2>\n<p>Z kilku r\u00f3\u017cnych \u017ar\u00f3de\u0142 i to jedna z przyczyn, dla kt\u00f3rych wyniki trudno ze sob\u0105 zestawia\u0107. Pod jedn\u0105 nazw\u0105 kryj\u0105 si\u0119 preparaty o odmiennym pochodzeniu, a badania rzadko u\u017cywaj\u0105 tego samego materia\u0142u.<\/p>\n<p>Przegl\u0105d po\u015bwi\u0119cony bydl\u0119cym immunoglobulinom wymienia cztery typowe \u017ar\u00f3d\u0142a stosowane w badaniach z lud\u017ami: immunoglobuliny otrzymywane z surowicy, sam\u0105 siar\u0119, immunoglobuliny wyodr\u0119bnione z siary oraz immunoglobuliny z mleka (Ulfman, Frontiers in Nutrition, 2018). Wiele prac wykorzystywa\u0142o materia\u0142 od kr\u00f3w szczepionych przeciw konkretnym patogenom, ale skuteczno\u015b\u0107 opisywano r\u00f3wnie\u017c dla materia\u0142u od zwierz\u0105t nieszczepionych.<\/p>\n<p>Do tego dochodz\u0105 r\u00f3\u017cnice w grupie badanej, projekcie, dawce i mierzonych punktach ko\u0144cowych, przez co autorzy uznaj\u0105 za trudne wyci\u0105ganie og\u00f3lnych wniosk\u00f3w o skuteczno\u015bci preparat\u00f3w bogatych w bydl\u0119ce immunoglobuliny. Ta ostro\u017cno\u015b\u0107 jest w tekstach handlowych zwykle pomijana, a to ona wyznacza granic\u0119 tego, co wolno obieca\u0107.<\/p>\n<p>Znaczenie ma te\u017c doba udoju. Aktywno\u015b\u0107 biologiczna by\u0142a najwy\u017csza w pierwszym i drugim udoju w dniu porodu, a do trzeciej doby spada\u0142a o 77%, co odnotowano razem ze spadkiem zawarto\u015bci bia\u0142ka ca\u0142kowitego oraz czynnik\u00f3w wzrostu (Playford, PLoS One, 2020). Preparaty zbierane z szerszego okna czasowego s\u0105 wi\u0119c z natury s\u0142absze ni\u017c te z pierwszych godzin.<\/p>\n<h2>Proszek czy kapsu\u0142ki?<\/h2>\n<p>Proszek, je\u015bli zale\u017cy Ci na ilo\u015bciach por\u00f3wnywalnych z tymi z bada\u0144. Rachunek jest prosty i to on rozstrzyga, a nie wygoda formy.<\/p>\n<p>Kapsu\u0142ka mie\u015bci u\u0142amek grama proszku, bo tyle wchodzi do typowej otoczki. Przy pojemno\u015bci rz\u0119du p\u00f3\u0142 grama protok\u00f3\u0142 badawczy z 20 g dziennie oznacza\u0142by czterdzie\u015bci kapsu\u0142ek na dob\u0119, a przy jednym gramie dwadzie\u015bcia. Nikt tego regularnie nie przyjmie, a formy do ssania i p\u0142ynne mieszcz\u0105 jeszcze mniej. Proszek pozwala odmierzy\u0107 dowoln\u0105 ilo\u015b\u0107, kosztem charakterystycznego smaku siary. Sprawd\u017a gramatur\u0119 na opakowaniu, zanim przeliczysz cokolwiek na dni stosowania.<\/p>\n<p>To nie znaczy, \u017ce kapsu\u0142ki s\u0105 bezu\u017cyteczne. Przy dawkach rz\u0119du grama dziennie, nastawionych na dzia\u0142anie miejscowe w jelicie, forma nie ma wi\u0119kszego znaczenia, a wygoda podnosi szans\u0119, \u017ce suplementacja potrwa d\u0142u\u017cej ni\u017c tydzie\u0144. Znaczenie ma tylko to, \u017ceby nie myli\u0107 jej z protoko\u0142em z bada\u0144 i nie oczekiwa\u0107 po niej tych samych wynik\u00f3w. Preparaty tego rodzaju znajdziesz w kategorii <a href=\"https:\/\/ubucha.pl\/suplementy\/\" rel=\"noopener\" target=\"_blank\">suplement\u00f3w<\/a>.<\/p>\n<p>Przy wyborze zwr\u00f3\u0107 uwag\u0119 na trzy informacje: kraj pochodzenia surowca, spos\u00f3b suszenia oraz to, czy producent w og\u00f3le podaje warunki obr\u00f3bki cieplnej. Ostatni punkt jest najrzadziej spe\u0142niany, a wobec danych o utracie aktywno\u015bci przy 50 stopniach Celsjusza to on m\u00f3wi najwi\u0119cej.<\/p>\n<h2>Jak przygotowa\u0107 i przechowywa\u0107 colostrum?<\/h2>\n<p>W letniej wodzie, nigdy w gor\u0105cej, i w zamkni\u0119tym opakowaniu z dala od wilgoci. Zalecenie o unikaniu wrz\u0105tku kr\u0105\u017cy po opisach produkt\u00f3w od lat, ale dopiero pomiar aktywno\u015bci biologicznej pokazuje, jak niska jest granica.<\/p>\n<p>Ogrzewanie proszku do 50 stopni Celsjusza przez godzin\u0119 obni\u017cy\u0142o aktywno\u015b\u0107 biologiczn\u0105 o ponad 40%, mimo \u017ce oznaczenia immunologiczne nie wykaza\u0142y ubytku samych bia\u0142ek (Playford, PLoS One, 2020). Wsypanie porcji do gor\u0105cej herbaty czy kawy oznacza temperatur\u0119 wyra\u017anie wy\u017csz\u0105 ni\u017c w tym do\u015bwiadczeniu. Woda o temperaturze pokojowej, zimne mleko ro\u015blinne, jogurt albo koktajl po sch\u0142odzeniu to warianty bezpieczne.<\/p>\n<p>Sam proszek jest higroskopijny, wi\u0119c opakowanie zamykaj po ka\u017cdym u\u017cyciu i trzymaj w suchym miejscu, bez wystawiania na s\u0142o\u0144ce. Nie przesypuj zapasu do przezroczystego s\u0142oika stoj\u0105cego na blacie obok kuchenki. Miark\u0119 trzymaj such\u0105, bo wilgotna zbryla reszt\u0119 zawarto\u015bci.<\/p>\n<p>Pora dnia nie ma potwierdzonego znaczenia. Popularna rada o przyjmowaniu na czczo trzydzie\u015bci minut przed posi\u0142kiem nie ma oparcia w badaniach z lud\u017ami, a w cytowanych wy\u017cej protoko\u0142ach uczestnicy przyjmowali preparat w r\u00f3\u017cnych schematach. Regularno\u015b\u0107 jest tu wa\u017cniejsza ni\u017c godzina.<\/p>\n<h2>Kto nie powinien stosowa\u0107 colostrum?<\/h2>\n<p>Osoby z alergi\u0105 na bia\u0142ka mleka krowiego, kobiety w ci\u0105\u017cy i karmi\u0105ce oraz pacjenci przyjmuj\u0105cy leki immunosupresyjne bez zgody lekarza prowadz\u0105cego. Siara jest produktem mlecznym i nie ma wersji, kt\u00f3ra przestaje nim by\u0107.<\/p>\n<p>Alergia zale\u017cna od IgE na bia\u0142ka mleka krowiego jest przeciwwskazaniem najbardziej jednoznacznym. Siara zawiera kazein\u0119 oraz bia\u0142ka serwatkowe, w tym beta-laktoglobulin\u0119, kt\u00f3r\u0105 przegl\u0105d sk\u0142adu opisuje wprost jako g\u0142\u00f3wny immunogen dla os\u00f3b uczulonych na mleko krowie i kt\u00f3rej nie ma w mleku ludzkim (Playford i Weiser, 2021). Deklaracja o obni\u017conej zawarto\u015bci laktozy niczego tu nie zmienia, bo alergia dotyczy bia\u0142ka, a nie cukru.<\/p>\n<p>Nietolerancja laktozy to inna sytuacja. Laktoza stanowi w siarze oko\u0142o 2,5%, czyli mniej ni\u017c w mleku dojrza\u0142ym, wi\u0119c porcja kilku gram\u00f3w proszku wnosi jej niewiele. Przy nasilonej nietolerancji rozs\u0105dnie jest zacz\u0105\u0107 od najmniejszej ilo\u015bci i obserwowa\u0107 reakcj\u0119 przez kilka dni.<\/p>\n<p>Osobn\u0105 grup\u0105 s\u0105 osoby, u kt\u00f3rych przepuszczalno\u015b\u0107 jelita jest zwi\u0119kszona przez chorob\u0119. Autorzy przegl\u0105du sk\u0142adu zastrzegaj\u0105, \u017ce w takich stanach wch\u0142anianie og\u00f3lnoustrojowe czynnik\u00f3w wzrostu mog\u0142oby mie\u0107 znaczenie, cho\u0107 nie zosta\u0142o zbadane. Przy aktywnej chorobie zapalnej jelit rozs\u0105dniej jest wi\u0119c ustali\u0107 post\u0119powanie z gastroenterologiem, ni\u017c przenosi\u0107 na siebie wyniki uzyskane u zdrowych biegaczy.<\/p>\n<p>Dla ci\u0105\u017cy i karmienia brakuje bada\u0144 pozwalaj\u0105cych oceni\u0107 bezpiecze\u0144stwo, dlatego producenci odradzaj\u0105 stosowanie w tych okresach. Ostro\u017cno\u015b\u0107 obowi\u0105zuje te\u017c przy chorobach autoimmunologicznych oraz po przeszczepieniu narz\u0105du, gdzie ka\u017cdy preparat wp\u0142ywaj\u0105cy na jelitowy uk\u0142ad odporno\u015bciowy wymaga rozmowy z lekarzem prowadz\u0105cym, a nie decyzji podj\u0119tej w drogerii.<\/p>\n<h2>Czy colostrum wypada lepiej ni\u017c witamina D?<\/h2>\n<p>Nie w tej samej kategorii dowod\u00f3w. Witamina D ma za sob\u0105 metaanaliz\u0119 danych indywidualnych uczestnik\u00f3w, colostrum ma pojedyncze badania na ma\u0142ych grupach, wi\u0119c por\u00f3wnanie wypada na korzy\u015b\u0107 tej pierwszej niezale\u017cnie od wielko\u015bci efektu.<\/p>\n<p>Do metaanalizy w\u0142\u0105czono 25 bada\u0144 z randomizacj\u0105 obejmuj\u0105cych \u0142\u0105cznie 11 321 uczestnik\u00f3w w wieku od 0 do 95 lat, a dane indywidualne uzyskano dla 10 933 os\u00f3b, czyli 96,6% pr\u00f3by. Suplementacja zmniejsza\u0142a ryzyko ostrej infekcji dr\u00f3g oddechowych, ze skorygowanym ilorazem szans 0,88 przy przedziale ufno\u015bci od 0,81 do 0,96 (<a href=\"https:\/\/pmc.ncbi.nlm.nih.gov\/articles\/PMC5310969\/\" rel=\"noopener nofollow\" target=\"_blank\">Martineau, BMJ<\/a>, 2017).<\/p>\n<p>Efekt nie rozk\u0142ada\u0142 si\u0119 r\u00f3wno. Ochron\u0119 widziano u os\u00f3b przyjmuj\u0105cych witamin\u0119 D codziennie lub co tydzie\u0144, a nie u tych, kt\u00f3re dostawa\u0142y dawki uderzeniowe. Najsilniejszy by\u0142 u os\u00f3b z wyj\u015bciowym st\u0119\u017ceniem 25-hydroksywitaminy D poni\u017cej 25 nmol\/l, gdzie skorygowany iloraz szans wyni\u00f3s\u0142 0,30. Innymi s\u0142owy, najwi\u0119ksz\u0105 korzy\u015b\u0107 odni\u00f3s\u0142 ten, komu witaminy D brakowa\u0142o.<\/p>\n<p>Praktyczne ustawienie priorytet\u00f3w jest wi\u0119c takie: najpierw uzupe\u0142nij to, czego Ci brakuje, a dopiero potem rozwa\u017caj sk\u0142adniki o w\u0119\u017cszym zastosowaniu. Colostrum ma sens jako narz\u0119dzie do konkretnego problemu jelitowego lub okresu wzmo\u017conych trening\u00f3w, a nie jako pierwszy krok w budowaniu odporno\u015bci. Podobne rozr\u00f3\u017cnienie robi wpis o <a href=\"https:\/\/ubucha.pl\/cordyceps-na-wydolnosc-i-vo2max-co-naprawde-pokazuja-rct\/\" rel=\"noopener\" target=\"_blank\">cordycepsie i wydolno\u015bci<\/a>.<\/p>\n<h2>Najcz\u0119\u015bciej zadawane pytania<\/h2>\n<h3>Czym colostrum r\u00f3\u017cni si\u0119 od zwyk\u0142ego mleka krowiego?<\/h3>\n<p>St\u0119\u017ceniem, nie sk\u0142adem. Siara zawiera 34,0-87,0 g\/L IgG1 wobec 0,31-0,40 g\/L w mleku dojrza\u0142ym oraz 1,5-5 g\/L laktoferyny wobec 0,02-0,75 g\/L (Playford i Weiser, Nutrients, 2021). Przy laktoperoksydazie i lizozymie zakresy dla obu p\u0142yn\u00f3w zachodz\u0105 na siebie, wi\u0119c przewaga siary nie dotyczy wszystkich frakcji.<\/p>\n<h3>Czy colostrum wzmacnia odporno\u015b\u0107 doros\u0142ych?<\/h3>\n<p>W badaniu z 53 m\u0119\u017cczyznami 20 g siary dziennie przez 12 tygodni istotnie zmniejszy\u0142o odsetek dni z infekcj\u0105 g\u00f3rnych dr\u00f3g oddechowych oraz liczb\u0119 epizod\u00f3w wobec placebo (Jones, Brain Behavior and Immunity, 2014). To samo badanie nie wykaza\u0142o wp\u0142ywu na wydzielnicz\u0105 IgA w \u015blinie ani na wybuch tlenowy neutrofil\u00f3w.<\/p>\n<h3>Jaka dawka colostrum jest optymalna?<\/h3>\n<p>Nie ustalono jej. W badaniach stosowano od kilku do 60 g dziennie przez okresy od kilku dni do trzech miesi\u0119cy. Przegl\u0105d zastosowa\u0144 sportowych wskazuje, \u017ce badania zale\u017cno\u015bci dawka-efekt utrudnia zmienno\u015b\u0107 aktywno\u015bci mi\u0119dzy preparatami, przez co ich wyniki odnosi\u0142yby si\u0119 tylko do konkretnych produkt\u00f3w (Davison, Nutrients, 2021).<\/p>\n<h3>Czy spos\u00f3b przygotowania niszczy aktywne sk\u0142adniki?<\/h3>\n<p>Ogrzewanie proszku do 50 stopni Celsjusza przez godzin\u0119 obni\u017cy\u0142o aktywno\u015b\u0107 biologiczn\u0105 o ponad 40%, mimo \u017ce oznaczenia immunologiczne IgG, laktoferyny i czynnik\u00f3w wzrostu nie wykaza\u0142y ubytku (Playford, PLoS One, 2020). Dlatego siar\u0119 rozpuszcza si\u0119 w letniej lub zimnej wodzie, nigdy w gor\u0105cej herbacie ani kawie.<\/p>\n<h3>Czy colostrum pomaga na przepuszczalno\u015b\u0107 jelit?<\/h3>\n<p>Wyniki s\u0105 rozbie\u017cne. Po 14 dniach suplementacji wzrost przepuszczalno\u015bci po wysi\u0142ku zosta\u0142 ograniczony o 80% (Marchbank, American Journal of Physiology, 2011), ale po o\u015bmiu tygodniach przyjmowania 60 g dziennie stosunek laktulozy do ramnozy wzr\u00f3s\u0142 o 251% wobec 21% przy serwatce (Buckley, Nutrients, 2009).<\/p>\n<h3>Czy colostrum podnosi IGF-1 we krwi?<\/h3>\n<p>Nie u zdrowych doros\u0142ych. Wczesne przypuszczenia o wzro\u015bcie og\u00f3lnoustrojowego IGF-1 nie znajduj\u0105 potwierdzenia w ca\u0142o\u015bci danych obejmuj\u0105cych r\u00f3\u017cne dawki w okresach kr\u00f3tkich i d\u0142ugich (Davison, Nutrients, 2021). Dojrza\u0142a bariera jelitowa ogranicza przechodzenie tych cz\u0105steczek do kr\u0105\u017cenia, wi\u0119c dzia\u0142anie pozostaje miejscowe.<\/p>\n<h3>Kto nie powinien stosowa\u0107 colostrum?<\/h3>\n<p>Osoby z alergi\u0105 zale\u017cn\u0105 od IgE na bia\u0142ka mleka krowiego, poniewa\u017c siara zawiera kazein\u0119 i beta-laktoglobulin\u0119. Ostro\u017cno\u015b\u0107 obowi\u0105zuje w ci\u0105\u017cy i podczas karmienia, gdzie brakuje bada\u0144, oraz przy lekach immunosupresyjnych i po przeszczepieniu narz\u0105du, gdzie decyzj\u0119 podejmuje lekarz prowadz\u0105cy.<\/p>\n<h2>Podsumowanie<\/h2>\n<p>Colostrum bovinum jest suplementem o w\u0105skim, ale realnym zakresie zastosowa\u0144. Najlepiej udokumentowane s\u0105 dwa: mniejsza liczba dni z infekcj\u0105 dr\u00f3g oddechowych u os\u00f3b aktywnych fizycznie oraz ograniczenie wzrostu przepuszczalno\u015bci jelitowej wywo\u0142anego wysi\u0142kiem lub lekami przeciwzapalnymi. Reszta obietnic, od hipertrofii mi\u0119\u015bniowej po popraw\u0119 wygl\u0105du sk\u00f3ry, nie ma dzi\u015b oparcia w badaniach z lud\u017ami.<\/p>\n<p>Warto te\u017c pami\u0119ta\u0107, czego badania nie rozstrzygn\u0119\u0142y. Nie wiadomo, jaka dawka jest najni\u017csz\u0105 skuteczn\u0105, bo por\u00f3wnania utrudnia zmienno\u015b\u0107 preparat\u00f3w. Nie wiadomo, jak siara zachowuje si\u0119 przy wieloletnim stosowaniu, bo najd\u0142u\u017csze protoko\u0142y trwa\u0142y kilkana\u015bcie tygodni. Nie wiadomo wreszcie, czy wnioski z bada\u0144 na osobach aktywnych fizycznie przenosz\u0105 si\u0119 na reszt\u0119 populacji, bo to w\u0142a\u015bnie sportowcy stanowi\u0105 wi\u0119kszo\u015b\u0107 badanych grup.<\/p>\n<p>Trzy rzeczy warto zapami\u0119ta\u0107 przed zakupem. Aktywno\u015b\u0107 biologiczna preparat\u00f3w r\u00f3\u017cni si\u0119 sze\u015bciokrotnie, a deklarowany procent immunoglobulin tego nie pokazuje. Dawki z bada\u0144 zaczynaj\u0105 si\u0119 od kilku gram\u00f3w i si\u0119gaj\u0105 sze\u015b\u0107dziesi\u0119ciu, wi\u0119c kapsu\u0142ka dziennie to inny rz\u0105d wielko\u015bci. Gor\u0105ca woda kasuje cz\u0119\u015b\u0107 dzia\u0142ania, mimo \u017ce bia\u0142ko pozostaje wykrywalne.<\/p>\n<p>Colostrum nie jest te\u017c pierwszym krokiem. Je\u015bli chodzi o sam\u0105 liczb\u0119 infekcji dr\u00f3g oddechowych, mocniejsze dowody ma uzupe\u0142nienie niedoboru witaminy D, a najwi\u0119ksz\u0105 korzy\u015b\u0107 odnosz\u0105 osoby z najni\u017cszym st\u0119\u017ceniem wyj\u015bciowym. Siar\u0119 rozwa\u017caj wtedy, gdy masz konkretny problem jelitowy albo okres zintensyfikowanych trening\u00f3w, a nie jako og\u00f3lne wzmocnienie. Szerzej temat samego sk\u0142adnika omawia wpis o <a href=\"https:\/\/ubucha.pl\/colostrum-co-to-jest-wlasciwosci-i-czy-warto-suplementowac-poza-niemowlectwem\/\" rel=\"noopener\" target=\"_blank\">colostrum poza okresem niemowl\u0119cym<\/a>.<\/p>\n<p><em>Artyku\u0142 ma charakter informacyjno-edukacyjny i nie stanowi porady medycznej. Przed rozpocz\u0119ciem suplementacji skonsultuj si\u0119 z lekarzem, zw\u0142aszcza je\u015bli przyjmujesz leki na sta\u0142e, jeste\u015b w ci\u0105\u017cy lub karmisz piersi\u0105 albo chorujesz przewlekle.<\/em><\/p>\n<p>Autor: <a href=\"https:\/\/ubucha.pl\/author\/ubucha\/\">Micha\u0142 Waluk<\/a> \u00b7 Opublikowano: 2026-05-11 \u00b7 Aktualizacja: 2026-08-10<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Bovines Colostrum bei Erwachsenen: Zusammensetzung der Kolostralmilch, Einfluss auf Infektionen und die intestinale Barriere, Dosierungen aus Studien und sechsmalige Unterschiede zwischen den Pr\u00e4paraten.<\/p>","protected":false},"author":1,"featured_media":62819,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_gspb_post_css":"","footnotes":""},"categories":[369],"tags":[],"class_list":["post-62820","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-porady-praktyczne"],"blocksy_meta":[],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ubucha.pl\/de\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/62820","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ubucha.pl\/de\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ubucha.pl\/de\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ubucha.pl\/de\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ubucha.pl\/de\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=62820"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/ubucha.pl\/de\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/62820\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":77763,"href":"https:\/\/ubucha.pl\/de\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/62820\/revisions\/77763"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ubucha.pl\/de\/wp-json\/wp\/v2\/media\/62819"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ubucha.pl\/de\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=62820"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ubucha.pl\/de\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=62820"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ubucha.pl\/de\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=62820"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}